Sharl qonuni — gaz bosimi va harorati o‘rtasidagi bog‘liqlikni tavsiflovchi asosiy gaz qonunlaridan biri bo‘lib, u ideal gaz uchun qo‘llanadi. Hajm o‘zgarmas bo‘lganda gaz bosimining haroratga bog‘liqligi tajriba yo‘li bilan 1787 yilda Sharl tomonidan aniqlangan va Gey-Lyussak tomonidan 1802 yilda aniqlashtirilgan.

Hajmi o‘zgarmas bo‘lgan muayyan massali gaz 1 °C ga qizdirilganda, uning bosimi ¹/₂₇₃ ulushga, ya’ni 0 °C dagi bosimning shuncha qismiga ortadi.

Bu qonun harorat modda zarrachalarining o‘rtacha kinetik energiyasini ifodalashi bilan izohlanadi. Gazning kinetik energiyasi ortsa, uning zarrachalari idish devorlariga kattaroq tezlik bilan uriladi. Natijada ular devorlarga ko‘proq impuls uzatadi va yuqoriroq bosim hosil qiladi.

Matematik ifodasi:

${\displaystyle p=p_0(1+\frac{t}{273})}$,

bu yerda

${\displaystyle p}$ — gazning quyidagi haroratdagi bosimi: ${\displaystyle t}$;

${\displaystyle p_0}$— gazning 0° C haroratdagi bosimi.

Qonun harorat mutlaq shkala bo‘yicha, masalan, kelvinlarda o‘lchanganda ayniqsa sodda matematik ko‘rinishga ega bo‘ladi:

${\displaystyle P\sim T}$

yoki

${\displaystyle \frac{P}{T}=k}$

bu yerda:

P — gazning bosimi,

T — gazning harorati (mutlaq shkala bo‘yicha),

k — o‘zgarmas kattalik.

Bir xil miqdordagi moddaning turli holatlardagi parametrlarini solishtirish uchun qonunni quyidagi proporsiya ko‘rinishida yozish mumkin:

${\displaystyle \frac{P_1}{T_1}=\frac{P_2}{T_2}}$ yoki ${\displaystyle P_1{T}_2=P_2{T}_1.}$

Gey-Lyussak qonuni, Sharl qonuni va Boyl — Mariott qonuni birgalikda birlashgan gaz qonunini hosil qiladi. Avogadro qonuni bilan birga bu uchta gaz qonuni ideal gazning holat tenglamasi.

Bosimning harorat koeffitsiyenti ¹/₂₇₃ ¹/_{° C} simobli termometr bo‘yicha o‘lchanganda haroratlarning keng oralig‘ida o‘zgarmas bo‘lib qolmaydi. Gaz suyuqlanish holatiga yaqinlashadigan haroratlarda hamda kuchli siqilgan gazlar uchun Sharl qonuni qo‘llanilmaydi.

Amontonning bosim va harorat haqidagi qonuni: yuqorida bayon qilingan bosim qonunini Giyom Amonton nomi bilan ham bog‘lash mumkin. U XVIII asr boshlarida (aniqrog‘i, 1700 va 1702 yillar orasida) hajmi o‘zgarmas saqlanadigan muayyan massali gazning bosimi uning haroratiga mutanosib ekanini aniqlagan. Amonton buni «havo termometri»ni yaratish jarayonida kashf etgan.

• Sharl qonuni. Izoxora.
• Amonton qonuni

• Kastka, Jozef F.; Metkalf, H. Klark; Devis, Reymond E.; Uilyams, Jon E. Zamonaviy kimyo. — Holt, Rinehart and Winston^[ingl.], 2002. — ISBN 0-03-056537-5.
• Guch, Ian. Kimyo bo‘yicha boshlovchilar uchun to‘liq qo‘llanma. — Alpha, Penguin Group Inc., 2003. — ISBN 1-59257-101-8.
• Mashetta, Jozef A. SAT II kimyo imtihoniga qanday tayyorlanish kerak. — Barron’s, 1998. — ISBN 0-7641-0331-8.