Bifidobakteriyalar nima

Bifidobakteriyalar
Bifidobacterium adolescentis
Bifidobacterium adolescentis
Ilmiy tasnif
Urug‘:
Bifidobakteriyalar
Xalqaro ilmiy nomi
Bifidobacterium Orla-Jensen 1924

Bifidobakteriyalar (lot. Bifidobacterium: bifidus — ikkiga bo‘lingan va bacteria — bakteriya) — grammusbat anaerob bakteriyalar urug‘i. Ular biroz egilgan tayoqchalar (uzunligi 2—5 mkm) shaklida bo‘lib, ba’zan uchlarida shoxlanadi va spora hosil qilmaydi.

Biologik xususiyatlari

Bifidobakteriyalarning o‘sishi uchun quyidagilar zarur: para-aminobenzoy kislotasi (PABK) va pantoten kislotasi. Differensial tashxisda qo‘llanadigan oziqa muhiti — Blaurok muhiti.

Me’yordagi mikroblar soni — 109—1010 KHB/gramm (koloniya hosil qiluvchi birlik/gramm).

Bifidobakteriyalar ichak mikroflorasining 80—90 % ini tashkil etadi: bu ona suti bilan oziqlanayotgan bolalar va emish davridagi yosh sutemizuvchilarga xosdir. Ichakda bifidobakteriyalarning mavjudligi bolalar va yosh hayvonlar uchun foydali, chunki ular turli chirish jarayonlarini keltirib chiqaruvchi hamda kasallik qo‘zg‘atuvchi mikroorganizmlar rivojlanishini bostiradi va uglevodlar hazm bo‘lishiga yordam beradi. Sut bilan oziqlanish tugagach, bifidoflora kattalar organizmiga xos odatiy ichak mikroflorasi bilan almashadi.

Bifidobakteriyalarning inson organizmidagi vazifalari:

  • ichak shilliq qavatiga birikib, mikroblar va toksinlarning organizmning ichki muhitiga kirishiga qarshi ichak to‘sig‘ining fiziologik himoyasini ta’minlaydi;
  • organik yog‘ kislotalarini ishlab chiqarishi hisobiga patogen va shartli-patogen mikroorganizmlarga nisbatan kuchli antagonistik faollik ko‘rsatadi;
  • oziq-ovqat substratlarini o‘zlashtirishda va ichak devori yonidagi hazm jarayonlarini faollashtirishda qatnashadi;
  • aminokislotalar va oqsillarni, K vitaminini, B guruhi vitaminlarini sintez qiladi: B1 — tiamin, B2 — riboflavin, B5 — pantoten kislotasi, B3 — nikotin kislotasi, B6 — piridoksin, B9 — foliy kislotasi;
  • ichak devori orqali quyidagilarning so‘rilishini kuchaytiradi: kalsiy ionlari, temir ionlari va D vitamini.

Kemiruvchilarda o‘tkazilgan klinikagacha tadqiqotlarning tizimli sharhi Bifidobacterium urug‘ining gippokampdagi neyrogenez va miya neyrotrofik omili darajasi bilan eng kuchli ijobiy bog‘liqliklardan biriga egaligini ko‘rsatdi. Mazkur omil — BDNF.

Qo‘llanilishi

Bifidobakteriyalarning tirik kulturasidan dori preparatlari tayyorlashda foydalaniladi. Bu preparatlar ichak mikroflorasini me’yorlashtirish va diareyaga qarshi davolash uchun qo‘llanadi.

Ishlab chiqaruvchilarning ta’kidlashicha, tirik bifidobakteriyalar kuchli antagonistik faollikka ega bo‘lib, ichakdagi ko‘plab patogen va shartli-patogen mikroorganizmlarga (jumladan, stafilokokklar, proteylar, enteropatogen ichak tayoqchasi, shigellalar, ayrim achitqisimon zamburug‘larga) qarshi ta’sir ko‘rsatadi, ichak va qin mikroflorasi muvozanatini tiklaydi, ichakning hazm qilish va himoya funksiyalarini me’yorlashtiradi, moddalar almashinuvini faollashtiradi hamda organizmning nospetsifik rezistentligini oshiradi.

Turlari

Quyidagi turlar Bifidobakteriyalar urug‘iga kiradi:

Havolalar