Qwen sun’iy intellekt modeli

Qwen
Логотип программы Qwen
Скриншот программы Qwen
Qwen 3 chat-botining ekran tasviri
Turi Generativ sun’iy intellekt, Katta til modeli
Ishlab chiquvchi Alibaba Cloud
Operatsion tizim Kross-platformali
Interfeys tillari Ko‘p tilli (29 dan ortiq til)
Chiqarilgan sana 2023-yil aprel
Eng so‘nggi versiyasi Qwen3.8 (3 avgust 2026; 3 oy oldin (2026-08-03))
Kod repozitoriysi github.com/QwenLM/Qwen
Litsenziya Ochiq kodli (Apache 2.0)
Veb-sayt qwen.ai
Логотип Викисклада Vikimedia Commons’dagi mediafayllar

Qwen (shuningdek, Tongyi Qianwen, xitoycha soddalashtirilgan 通义千问) — katta til modellari oilasi bo‘lib, ularni Alibaba ishlab chiqqan. 2024-yil iyulida model[kim tomonidan?] ayrim sinovlarda xitoy tilidagi eng yaxshi model deb topildi va dunyoda Anthropic hamda OpenAI kompaniyalarining yetakchi modellaridan keyin uchinchi o‘rinni egalladi. Qwen boshqa yirik til modellari, jumladan, GPT (OpenAI) va Gemini (Google).

2026-yil avgust holatiga ko‘ra, Qwen oilasining amaldagi eng ilg‘or avlodi Qwen3.8-2.4T-A95B hisoblanadi. Model ekspertlar aralashmasi (MoE)[ingl.] arxitekturasi asosida qurilgan bo‘lib, jami 2,4 trillion parametrga ega (shundan 95 milliardi faol) va 1 million tokengacha bo‘lgan kontekst oynasini qo‘llab-quvvatlaydi. Taqqoslash sinovlari[ingl.] natijalariga ko‘ra, model AQShning Anthropic va OpenAI kompaniyalari yetakchi modellari bilan bir darajada turadi.

Model tarixi

Alibaba Qwen’ning beta-versiyasini birinchi marta 2023-yil aprel oyida Tongyi Qianwen nomi bilan taqdim etdi. Model LLaMA katta til modeliga (LLM) asoslangan bo‘lib, uni Meta AI ishlab chiqqan; Qwen uchun unga turli o‘zgartirishlar kiritilgan. Xitoy hukumati ruxsat bergach, model 2023-yil sentabr oyida ommaga taqdim etildi. 2023-yil dekabrda kompaniya 72B va 1.8B modellarini ochiq foydalanishga chiqardi, Qwen 7B esa avgustdayoq ochilgan edi.

2024-yil iyunida Alibaba Qwen 2’ni ishga tushirdi, sentabrda esa uning ayrim modellarining manba kodini ochiq e’lon qilib, eng ilg‘or versiyalarini yopiq holda saqlab qoldi. Qwen 2 modeli ekspertlar aralashmasi arxitekturasidan foydalanadi.

2024-yil noyabrda QwQ-32B-Preview modeli chiqarildi. U mantiqiy mulohaza yuritishga yo‘naltirilgan bo‘lib, o1 (OpenAI) modeliga o‘xshaydi. U Apache 2.0 litsenziyasi asosida taqdim etildi, biroq faqat model vaznlari e’lon qilindi; ma’lumotlar to‘plami va o‘qitish usuli oshkor etilmadi. QwQ’ning kontekst uzunligi 32 000 token bo‘lib, ayrim sinovlarda o1’dan ustun keladi.

Qwen-VL seriyasi vizual va til ma’lumotlari bilan ishlovchi modellar qatori bo‘lib, ular vizual idrok transformatorini (ingl. Vision-language model) katta til modeli (LLM) bilan birlashtiradi. Alibaba Qwen-VL2 modelining 2 va 7 milliard parametrli variantlarini taqdim etgan. Kompaniyaning kompyuter ko‘rishi sohasidagi yetakchi modeli Qwen-vl-max bo‘lib, u Alibaba Cloud orqali har mingta kiruvchi token uchun 0,00041 AQSh dollari narxida taklif etiladi.

Alibaba, shuningdek, Qwen-Audio va Qwen2-Math kabi boshqa turdagi bir qancha modellarni ham chiqargan. Kompaniya jami 100 dan ortiq modelning manba kodini ochgan, uning modellari esa 40 million martadan ko‘proq yuklab olingan. Ishqibozlar Qwen’ning qo‘shimcha o‘qitilgan variantlarini ishlab chiqqan. Ulardan biri — San-Fransiskodagi Abacus AI kompaniyasi yaratgan «Liberated Qwen» modeli. Bu versiya kontentga oid cheklovlarsiz har qanday so‘rovga javob berish imkonini beradi.

2025-yil aprel oyida Alibaba Qwen 3’ni ishga tushirdi.

2025-yil iyun oyida Qwen VLo modeli taqdim etildi. U yangi tasvirlar yaratishdan tashqari, mavjud tasvirlarni ham tahrirlay oladi. Bosqichma-bosqich generatsiya texnologiyasi tufayli foydalanuvchi tasvirning yaratilishini real vaqt rejimida kuzatishi mumkin.

2025-yil avgust oyida manba kodi to‘liq ochiq bo‘lgan Qwen Image tasvir generatori taqdim etildi.

2026-yil fevral oyida Alibaba ochiq Qwen 3.5 modeli va yopiq kodli Qwen 3.5-Plus modelini taqdim etdi. Ular ish stoli va mobil operatsion tizimlar interfeyslari bilan mustaqil o‘zaro ishlash imkoniyatiga ega bo‘ldi. Shuningdek, dasturlash uchun mo‘ljallangan Qwen3-Coder-Next ixtisoslashgan modeli chiqarildi.

2026-yil aprel oyida kompaniya yopiq Qwen 3.6-Plus modelini va multimodal Qwen3.5-Omni modelini ishga tushirdi, shuningdek, Qwen 3.6 asosiy modelining vaznlarini Apache 2.0 litsenziyasi asosida ochiq e’lon qildi. 2026-yil may va iyun oylarida modellar qatori mos ravishda yopiq Qwen 3.7-Max va Qwen 3.7-Plus versiyalari bilan kengaydi.

2026-yil avgust oyida Qwen 3.8 avlodi chiqarildi. Ilk bor Max toifasidagi model Qwen3.8-2.4T-A95B ko‘rinishida ochiq vaznlar (open weights) bilan taqdim etildi. Bu 2,4 trillion parametrli ekspertlar aralashmasi modeli bo‘lib, unda 95 milliard parametr faollashadi. Uning ortidan Apache 2.0 erkin litsenziyasi asosida ixcham Qwen3.8-27B versiyasi ham chiqarildi.

Arxitektura va ixtisoslashgan modellar qatori

Qwen oilasiga ham universal asosiy modellar, ham muayyan turdagi vazifalarga moslab optimallashtirilgan ixtisoslashgan arxitekturalar kiradi:

  • Dasturlash (Qwen-Coder) — dastur kodlari va matematik ma’lumotlarning ixtisoslashgan to‘plamlarida oldindan o‘qitilgan modellar tarmog‘i; kodni avtomatik to‘ldirish, refaktoring qilish va testlarni yaratishda ishlatiladi.
  • Formal hisoblashlar va matematika (Qwen-Math) — matematik imkoniyatlari kuchaytirilgan, murakkab ko‘p bosqichli masalalarni yechish va teoremalarni isbotlashga mo‘ljallangan modifikatsiyalar.
  • Multimodallik (Qwen-VL, Qwen-Audio, Qwen-Omni) — matnli so‘rovlar, rastr tasvirlar, video oqimlar va audio signallarni real vaqt rejimida qayta ishlay oladigan vizual-til va audio modellar qatori.
  • Mulohaza yurituvchi modellar va agent tizimlari (QwQ, 3.x seriyalari) — ichki mulohaza yuritish zanjirlarini (Chain-of-Thought) qo‘llab-quvvatlaydigan, funksiyalarni chaqirish (function calling) va dasturiy interfeyslar (API).
  • Kontekst hajmini kengaytirish imkoniyati — model avlodi va hajmiga qarab, pozitsion kodlashni moslashtirish mexanizmlari (RoPE) va gibrid diqqat mexanizmlari yordamida 32 000 dan 1 000 000 tokengacha bo‘lgan kontekst oynalarini qo‘llab-quvvatlaydi.