Nurlanish oqimi nima

Nurlanish oqimi
Φe,P
O‘lchamligi ML2 T−3
O‘lchov birliklari
SI Vt
SGS erg·s−1
Eslatmalar
energetik fotometrik kattalik

Nurlanish oqimi Φe (P) — fizik kattalik, energetik fotometrik kattaliklardan biri. U quvvatning nurlanish bilan bog‘liq ko‘rinishini, ya’ni nurlanish orqali uzatiladigan energiyaning elektromagnit tebranishlar davridan ancha uzoq vaqt oralig‘iga nisbatini tavsiflaydi.

Shunday qilib, Φe uchun quyidagi tenglik o‘rinli:

Φe=dQedt,

bu yerda dQe — sirt orqali uzatiladigan nurlanish energiyasi, uning uzatilish vaqti esa dt.

Yorug‘lik kattaliklari orasida «nurlanish oqimi» tushunchasining muqobili «yorug‘lik oqimi» atamasidir. Bu ikki kattalik orasidagi farq, umuman, energetik va yorug‘lik kattaliklari orasidagi farq bilan bir xil.

Nurlanish oqimining spektral zichligi

Agar nurlanish monoxromatik bo‘lmasa, ko‘p hollarda nurlanish oqimining spektral zichligi deb ataladigan kattalikdan foydalanish foydali bo‘ladi. Nurlanish oqimining spektral zichligi spektrning kichik birlik oralig‘iga to‘g‘ri keladigan nurlanish oqimidir. Ushbu holatda spektr nuqtalari to‘lqin uzunliklari, chastotalari, nurlanish kvantlarining energiyalari, to‘lqin sonlari yoki boshqa istalgan usul bilan ifodalanishi mumkin. Agar spektr nuqtalarining o‘rnini belgilovchi o‘zgaruvchi x kattalik bo‘lsa, unga mos nurlanish oqimining spektral zichligi Φe,x deb belgilanadi; u dΦe(x), qiymatining x bilan x+dx, orasidagi kichik spektral interval kengligiga nisbati sifatida aniqlanadi:

Φe,x(x)=dΦe(x)dx.

Shunga muvofiq, spektral zichlikni to‘lqin uzunligi orqali ifodalaganda quyidagi tenglik o‘rinli bo‘ladi:

Φe,λ(λ)=dΦe(λ)dλ,

Chastota orqali ifodalaganda esa —

Φe,ν(ν)=dΦe(ν)dν.

Shuni yodda tutish kerakki, turli spektral koordinatalardan foydalanganda spektrning ayni bir nuqtasi uchun hisoblangan nurlanish oqimi spektral zichligining qiymatlari bir-biriga teng bo‘lmaydi. Masalan, Φe,ν(ν)≠Φe,λ(λ). Quyidagilarni hisobga olsak,

Φe,ν(ν)=dΦe(ν)dν=dλdνdΦe(λ)dλ va λ=cν bo‘lganda to‘g‘ri munosabat quyidagi ko‘rinishni oladi:
Φe,ν(ν)=λ2cΦe,λ(λ).

Adabiyotlar