
Musson iqlimi — iqlim, Yerning shunday hududlariga xoski, ularda atmosfera sirkulyatsiyasi musson xususiyatiga ega (mussonlar).
Musson iqlimining asosiy xususiyati — yog‘inlarning katta qismi yozda yog‘ishi, qishda esa deyarli yog‘in bo‘lmasligidir. Bunday iqlimda yog‘inlarning deyarli barchasi yozda yog‘adi, boshqa iqlim turlariga ega hududlarda esa yog‘inlar yil davomida nisbatan bir tekis taqsimlanadi. Shu sababli havoning namligi yozda qishga nisbatan ancha yuqori bo‘ladi. Masalan, Mumbay (Hindiston) shahrida qish oylarida 4 dan 10 mm gacha, yoz oylarida esa 600 dan 800 mm gacha yog‘in tushadi. Mahalliy geografik sharoitlar ayrim hududlarda musson iqlimining turli ko‘rinishlari shakllanishiga sabab bo‘ladi. Masalan, Yaponiyada yozda yog‘in juda ko‘p bo‘lishiga qaramay, qishda ham sezilarli miqdorda yog‘in tushadi.
Tarqalishi
Musson iqlimi asosan qish va yozda shamol yo‘nalishi o‘zgarib, nam yoki quruq havo olib keladigan hududlarda kuzatiladi. Mo‘tadil kengliklarda musson iqlimi nisbatan kam uchraydi va asosan tropik yoki subtropik mussonlarning davomi sifatida kuzatiladi. Musson iqlimi ko‘proq subtropik, tropik va subekvatorial mintaqalarda uchraydi. Ekvatorial mintaqada mussonlar kuzatilmaydi yoki sust namoyon bo‘ladi. Buning sababi yil davomida shamol yo‘nalishining kam o‘zgarishidir.
Havolalar
- Glossariy.ru: Musson iqlimi
- Musson iqlimi — maqola manbasi: Katta sovet ensiklopediyasi.