Monosaxaridlar (qadimgi yunoncha μόνος — «yagona», lotincha saccharum — «shakar» va -id qo‘shimchasi), — organik birikmalar, uglevodlarning asosiy guruhlaridan biri; eng oddiy shakar shakli.
Monosaxaridlar odatda rangsiz, suvda eriydigan shaffof qattiq moddalardir. Ayrim monosaxaridlar shirin ta’mga ega.
Monosaxaridlar — quyidagi moddalar sintezlanadigan asosiy tuzilish birliklari: disaxaridlar (masalan, saxaroza, maltoza, laktoza), oligosaxaridlar va polisaxaridlar (masalan, selluloza va kraxmal).
Monosaxaridlar tarkibida gidroksil guruhlar hamda aldegid guruhi (aldozalar) yoki keton guruhi (ketozalar) mavjud. Har bir uglerod atomi (unga gidroksil guruhi birikkan va u zanjirdagi birinchi yoki oxirgi atom bo‘lmagan hollarda) xiral hisoblanadi; bu ko‘plab izomer shakllar hosil bo‘lishiga olib keladi. Masalan, galaktoza va glyukoza — ikkalasi ham aldogeksozalar, ammo kimyoviy va fizik xossalari turlicha. Monosaxaridlar ko‘p atomli spirtlar hosilalari bo‘lib, tarkibida karbonil guruhi — ya’ni aldegid yoki keton guruhi — mavjud.
Izomeriya
Tarkibida n ta asimmetrik uglerod atomi mavjud bo‘lgan monosaxaridlar uchun 2n ta stereoizomer mavjud bo‘lishi mumkin (qarang: Izomeriya).
Monosaxaridlardagi asimmetrik uglerod atomlarining umumiy soni uglerod zanjirining ichki qismida joylashgan >С(Н)ОН guruhlari soniga teng.
Molekulada asimmetrik uglerod atomi mavjudligi D yoki L qatoriga mansub ikkita optik stereoizomer hosil bo‘lishiga sabab bo‘ladi.
Barcha monosaxaridlarni D- yoki L-glitseraldegid hosilalari deb qarash mumkin. Ular aldegid guruhi tomonidan (ya’ni С2 uglerod atomi holatida) zanjirga ketma-ket >С(Н)ОН guruhlarini qo‘shish orqali hosil bo‘ladi.
Bunda har gal С2 atomidagi gidroksil guruhi ikki holatdan birini (atomning o‘ng yoki chap tomonini) egallashi mumkin, boshqa >С(Н)ОН guruhlarining joylashuvi esa o‘zgarmaydi. Monosaxaridning D yoki L qatoriga mansubligi karbonil guruhidan eng uzoqda joylashgan xiral uglerod atomidagi gidroksil guruhining holati bilan belgilanadi.
Masalan, geksozalarda bu С5 atomining konfiguratsiyasidir.
Ketozalarda uglerod atomlari soni teng bo‘lgan aldozalarga nisbatan bitta xiral markaz kam bo‘lgani sababli, ularning stereoizomerlari soni ham ikki baravar kam.
Tasnifi va nomenklaturasi
Monosaxaridlar (monozalar) aldegid yoki keton guruhi mavjudligiga ko‘ra ikki qatorga bo‘linadi : poligidroksialdegidlar (aldozalar) va poligidroksiketonlar (ketozalar). Zanjirdagi uglerod atomlari soniga qarab monosaxaridlar quyi (diozalar, triozalar, tetrozalar), o‘rta (pentozalar, geksozalar) va yuqori (geptozalar, oktozalar va nonozalar) guruhlarga ajratiladi. Uglerod zanjirida to‘qqiztadan ko‘p uglerod atomi bo‘lgan tabiiy monosaxaridlar aniqlanmagan.
Ketoza nomlari tegishli aldoza nomiga -ul qo‘shimchasini qo‘shish orqali hosil qilinadi: riboza → ribuloza. Ayrim ketozalar an’anaviy nomga ega, masalan, fruktoza (arabino-geksuloza).
| Aldodioza | glikolaldegid | |||||||
| Aldotrioza | D-glitseroza (glitseral) (D-glitsero-trioza) | |||||||
| Aldotetrozalar | D-eritroza (D-eritro-tetroza) |
D-treoza (D-treo-tetroza) | ||||||
| Aldopentozalar | D-riboza (D-ribo-pentoza) |
D-arabinoza (D-arabino-pentoza) |
D-ksiloza (D-ksilo-pentoza) |
D-liksoza (D-likso-pentoza) | ||||
| Aldogeksozalar | D-alloza (D-allo-geksoza) |
D-altroza (D-altro-geksoza) |
D-glyukoza (D-glyuko-geksoza) |
D-mannoza (D-manno-geksoza) |
D-guloza (D-gulo-geksoza) |
D-idoza (D-ido-geksoza) |
D-galaktoza (D-galakto-geksoza) |
D-taloza (D-talo-geksoza) |
| Aldogeptozalar | D-glitsero- D-allo-geptoza |
D-glitsero- D-altro-geptoza |
D-glitsero- D-glyuko-geptoza |
D-glitsero- D-manno-geptoza |
D-glitsero- D-gulo-geptoza |
D-glitsero- D-ido- geptoza |
D-glitsero- D-galakto-geptoza |
D-glitsero- D-talo-geptoza |
D-glitsero- L-allo-geptoza |
D-glitsero- L-altro-geptoza |
D-glitsero- L-glyuko-geptoza |
D-glitsero- L-manno-geptoza |
D-glitsero- L-gulo-geptoza |
D-glitsero- L-ido- geptoza |
D-glitsero- L-galakto-geptoza |
D-glitsero- L-talo-geptoza | |
| Aldooktozalar | D-eritro- D-allo-oktoza |
D-eritro- D-altro-oktoza |
D-eritro- D-glyuko-oktoza |
D-eritro- D-manno-oktoza |
D-eritro- D-gulo- oktoza |
D-eritro- D-ido- oktoza |
D-eritro- D-galakto-oktoza |
D-eritro- D-talo- oktoza |
D-eritro- L-allo-oktoza |
D-eritro- L-altro-oktoza |
D-eritro- L-glyuko-oktoza |
D-eritro- L-manno-oktoza |
D-eritro- L-gulo- oktoza |
D-eritro- L-ido- oktoza |
D-eritro- L-galakto-oktoza |
D-eritro- L-talo- oktoza | |
D-treo- D-allo-oktoza |
D-treo- D-altro-oktoza |
D-treo- D-glyuko-oktoza |
D-treo- D-manno-oktoza |
D-treo- D-gulo- oktoza |
D-treo- D-ido- oktoza |
D-treo- D-galakto-oktoza |
D-treo- D-talo- oktoza | |
D-treo- L-allo-oktoza |
D-treo- L-altro-oktoza |
D-treo- L-glyuko-oktoza |
D-treo- L-manno-oktoza |
D-treo- L-gulo- oktoza |
D-treo- L-ido- oktoza |
D-treo- L-galakto-oktoza |
D-treo- L-talo- oktoza | |
| Aldononozalar | D-ribo- D-allo-nonoza |
D-ribo- D-altro-nonoza |
D-ribo- D-glyuko-nonoza |
D-ribo- D-manno-nonoza |
D-ribo- D-gulo-nonoza |
D-ribo- D-ido-nonoza |
D-ribo- D-galakto-nonoza |
D-ribo- D-talo-nonoza |
D-ribo- L-allo-nonoza |
D-ribo- L-altro-nonoza |
D-ribo- L-glyuko-nonoza |
D-ribo- L-manno-nonoza |
D-ribo- L-gulo-nonoza |
D-ribo- L-ido-nonoza |
D-ribo- L-galakto-nonoza |
D-ribo- L-talo-nonoza | |
D-arabino- D-allo-nonoza |
D-arabino- D-altro-nonoza |
D-arabino- D-glyuko-nonoza |
D-arabino- D-manno-nonoza |
D-arabino- D-gulo-nonoza |
D-arabino- D-ido-nonoza |
D-arabino- D-galakto-nonoza |
D-arabino- D-talo-nonoza | |
D-arabino- L-allo-nonoza |
D-arabino- L-altro-nonoza |
D-arabino- L-glyuko-nonoza |
D-arabino- L-manno-nonoza |
D-arabino- L-gulo-nonoza |
D-arabino- L-ido-nonoza |
D-arabino- L-galakto-nonoza |
D-arabino- L-talo-nonoza | |
D-ksilo- D-allo-nonoza |
D-ksilo- D-altro-nonoza |
D-ksilo- D-glyuko-nonoza |
D-ksilo- D-manno-nonoza |
D-ksilo- D-gulo-nonoza |
D-ksilo- D-ido-nonoza |
D-ksilo- D-galakto-nonoza |
D-ksilo- D-talo-nonoza | |
D-ksilo- L-allo-nonoza |
D-ksilo- L-altro-nonoza |
D-ksilo- L-glyuko-nonoza |
D-ksilo- L-manno-nonoza |
D-ksilo- L-gulo-nonoza |
D-ksilo- L-ido-nonoza |
D-ksilo- L-galakto-nonoza |
D-ksilo- L-talo-nonoza | |
D-likso- D-allo-nonoza |
D-likso- D-altro-nonoza |
D-likso- D-glyuko-nonoza |
D-likso- D-manno-nonoza |
D-likso- D-gulo-nonoza |
D-likso- D-ido-nonoza |
D-likso- D-galakto-nonoza |
D-likso- D-talo-nonoza | |
D-likso- L-allo-nonoza |
D-likso- L-altro-nonoza |
D-likso- L-glyuko-nonoza |
D-likso- L-manno-nonoza |
D-likso- L-gulo-nonoza |
D-likso- L-ido-nonoza |
D-likso- L-galakto-nonoza |
D-likso- L-talo-nonoza | |
| Ketotrioza | digidroksiatseton | |||||||
| Ketotetroza | D-eritruloza (D-glitsero-tetruloza) | |||||||
| Ketopentozalar | D-ribuloza (D-eritro-pentuloza) |
D-ksiluloza (D-treo-pentuloza) | ||||||
| Ketogeksozalar | D-psikoza (D-ribo-geksuloza) |
D-fruktoza (D-arabino-geksuloza) |
D-sorboza (D-ksilo-geksuloza) |
D-tagatoza (D-likso-geksuloza) | ||||
| Ketogeptozalar | D-allo-geptuloza |
D-altro-geptuloza |
D-glyuko-geptuloza |
D-manno-geptuloza |
D-gulo-geptuloza |
D-ido-geptuloza |
D-galakto-geptuloza |
D-talo-geptuloza |
| Ketooktozalar | D-glitsero- D-allo-oktuloza |
D-glitsero- D-altro-oktuloza |
D-glitsero- D-glyuko-oktuloza |
D-glitsero- D-manno-oktuloza |
D-glitsero- D-gulo-oktuloza |
D-glitsero- D-ido-oktuloza |
D-glitsero- D-galakto-oktuloza |
D-glitsero- D-talo-oktuloza |
D-glitsero- L-allo-oktuloza |
D-glitsero- L-altro-oktuloza |
D-glitsero- L-glyuko-oktuloza |
D-glitsero- L-manno-oktuloza |
D-glitsero- L-gulo-oktuloza |
D-glitsero- L-ido-oktuloza |
D-glitsero- L-galakto-oktuloza |
D-glitsero- L-talo-oktuloza | |
| Ketononozalar | D-eritro- D-allo-nonuloza |
D-eritro- D-altro-nonuloza |
D-eritro- D-glyuko-nonuloza |
D-eritro- D-manno-nonuloza |
D-eritro- D-gulo-nonuloza |
D-eritro- D-ido-nonuloza |
D-eritro- D-galakto-nonuloza |
D-eritro- D-talo-nonuloza |
D-eritro- L-allo-nonuloza |
D-eritro- L-altro-nonuloza |
D-eritro- L-glyuko-nonuloza |
D-eritro- L-manno-nonuloza |
D-eritro- L-gulo-nonuloza |
D-eritro- L-ido-nonuloza |
D-eritro- L-galakto-nonuloza |
D-eritro- L-talo-nonuloza | |
D-treo- D-allo-nonuloza |
D-treo- D-altro-nonuloza |
D-treo- D-glyuko-nonuloza |
D-treo- D-manno-nonuloza |
D-treo- D-gulo-nonuloza |
D-treo- D-ido-nonuloza |
D-treo- D-galakto-nonuloza |
D-treo- D-talo-nonuloza | |
D-treo- L-allo-nonuloza |
D-treo- L-altro-nonuloza |
D-treo- L-glyuko-nonuloza |
D-treo- L-manno-nonuloza |
D-treo- L-gulo-nonuloza |
D-treo- L-ido-nonuloza |
D-treo- L-galakto-nonuloza |
D-treo- L-talo-nonuloza | |
Kimyoviy nomlari
Raqam va qavs ichidagi harf OH guruhining tegishli uglerod atomiga nisbatan joylashuvini ko‘rsatadi. Masalan, 2R (3R, 4R, 5R va hokazo) yozuvi gidroksil guruhi ikkinchi (uchinchi, to‘rtinchi, beshinchi va hokazo) uglerod atomida Fisher proyeksiyasida o‘ng tomonda joylashganini bildiradi. OH guruhi chap tomonda bo‘lsa, S harfi qo‘yiladi (masalan, 2S, 3S, 4S, 5S va hokazo).
Nomlar IUPAC nomenklaturasiga muvofiq berilgan.
Aldozalar
Aldodiozalar, C2H4O2
гликоза гидроксиэтаналь
Aldotriozalar, C3H6O3
D-ряд
D-глицероза (2R)-2,3-дигидроксипропаналь
L-ряд
L-глицероза (2S)-2,3-дигидроксипропаналь
Aldotetrozalar, C4H8O4
D-ряд
D-эритроза (2R,3R)-2,3,4-тригидроксибутаналь
D-треоза (2S,3R)-2,3,4-тригидроксибутаналь
L-ряд
L-эритроза (2S,3S)-2,3,4-тригидроксибутаналь
L-треоза (2R,3S)-2,3,4-тригидроксибутаналь
Aldopentozalar, C5H10O5
D-ряд
D-рибоза (2R,3R,4R)-2,3,4,5-тетрагидроксипентаналь
D-арабиноза (2S,3R,4R)-2,3,4,5-тетрагидроксипентаналь
D-ксилоза (2R,3S,4R)-2,3,4,5-тетрагидроксипентаналь
D-ликсоза (2S,3S,4R)-2,3,4,5-тетрагидроксипентаналь
L-ряд
L-рибоза (2S,3S,4S)-2,3,4,5-тетрагидроксипентаналь
L-арабиноза (2R,3S,4S)-2,3,4,5-тетрагидроксипентаналь
L-ксилоза (2S,3R,4S)-2,3,4,5-тетрагидроксипентаналь
L-ликсоза (2R,3R,4S)-2,3,4,5-тетрагидроксипентаналь
Dezoksipentozalar, C5H10O4
D-ряд
D-тиминоза, 2-дезокси-D-рибоза (3R,4R)-3,4,5-тригидроксипентаналь
D-кордицепоза, 3-дезокси-D-рибоза (2R,4R)-3,4,5-тригидроксипентаналь
L-ряд
L-тиминоза, 2-дезокси-L-рибоза (3S,4S)-3,4,5-тригидроксипентаналь
L-кордицепоза, 3-дезокси-L-рибоза (2S,4S)-3,4,5-тригидроксипентаналь
Tarmoqlangan pentozalar, C5H10O5
D-ряд
D-апиоза, 3-(гидроксиметил)-D-эритроза (2R,3R)-2,3,4-тригидрокси-3-(гидроксиметил)бутаналь
L-ряд
L-апиоза, 3-(гидроксиметил)-L-эритроза (2S,3S)-2,3,4-тригидрокси-3-(гидроксиметил)бутаналь
Aldogeksozalar, C6H12O6
D-ряд
D-aллоза (2R,3R,4R,5R)-2,3,4,5,6-пентагидроксигексаналь
D-альтроза (2S,3R,4R,5R)-2,3,4,5,6-пентагидроксигексаналь
D-глюкоза (2R,3S,4R,5R)-2,3,4,5,6-пентагидроксигексаналь
D-манноза (2S,3S,4R,5R)-2,3,4,5,6-пентагидроксигексаналь
D-гулоза (2R,3R,4S,5R)-2,3,4,5,6-пентагидроксигексаналь
D-идоза (2S,3R,4S,5R)-2,3,4,5,6-пентагидроксигексаналь
D-галактоза (2R,3S,4S,5R)-2,3,4,5,6-пентагидроксигексаналь
D-талоза (2S,3S,4S,5R)-2,3,4,5,6-пентагидроксигексаналь
L-ряд
L-aллоза (2S,3S,4S,5S)-2,3,4,5,6-пентагидроксигексаналь
L-альтроза (2R,3S,4S,5S)-2,3,4,5,6-пентагидроксигексаналь
L-глюкоза (2S,3R,4S,5S)-2,3,4,5,6-пентагидроксигексаналь
L-манноза (2R,3R,4S,5S)-2,3,4,5,6-пентагидроксигексаналь
L-гулоза (2S,3S,4R,5S)-2,3,4,5,6-пентагидроксигексаналь
L-идоза (2R,3S,4R,5S)-2,3,4,5,6-пентагидроксигексаналь
L-галактоза (2S,3R,4R,5S)-2,3,4,5,6-пентагидроксигексаналь
L-талоза (2R,3R,4R,5S)-2,3,4,5,6-пентагидроксигексаналь
Dezoksigeksozalar, C6H12O5
D-ряд
D-аллометилоза, 6-дезокси-D-аллоза (2R,3R,4R,5R)-2,3,4,5-тетрагидроксигексаналь
D-гулометилоза, 6-дезокси-D-гулоза (2R,3R,4S,5R)-2,3,4,5-тетрагидроксигексаналь
D-талометилоза, 6-дезокси-D-талоза (2S,3S,4S,5R)-2,3,4,5-тетрагидроксигексаналь
D-хиновоза, 6-дезокси-D-глюкоза (2R,3S,4R,5R)-2,3,4,5-тетрагидроксигексаналь
D-рамноза, 6-дезокси-D-манноза (2S,3S,4R,5R)-2,3,4,5-тетрагидроксигексаналь
D-фукоза, 6-дезокси-D-галактоза (2R,3S,4S,5R)-2,3,4,5-тетрагидроксигексаналь
L-ряд
L-аллометилоза, 6-дезокси-L-аллоза (2S,3S,4S,5S)-2,3,4,5-тетрагидроксигексаналь
L-гулометилоза, 6-дезокси-L-гулоза (2S,3S,4R,5S)-2,3,4,5-тетрагидроксигексаналь
L-талометилоза, 6-дезокси-L-талоза (2R,3R,4R,5S)-2,3,4,5-тетрагидроксигексаналь
L-хиновоза, 6-дезокси-L-глюкоза (2S,3R,4S,5S)-2,3,4,5-тетрагидроксигексаналь
L-рамноза, 6-дезокси-L-манноза (2R,3R,4S,5S)-2,3,4,5-тетрагидроксигексаналь
L-фукоза, 6-дезокси-L-галактоза (2S,3R,4R,5S)-2,3,4,5-тетрагидроксигексаналь
Didezoksigeksozalar, C6H12O4
D-ряд
D-дигитоксоза, 2,6-дидезокси-D-рибо-гексоза (3R,4R,5R)-3,4,5-тригидроксигексаналь
D-боивиноза, 2,6-дидезокси-D-ксило-гексоза (3R,4S,5R)-3,4,5-тригидроксигексаналь
абеквоза, 3,6-дидезокси-D-ксило-гексоза (2R,4S,5R)-2,4,5-тригидроксигексаналь
тивелоза, 3,6-дидезокси-D-арабино-гексоза (2S,4R,5R)-2,4,5-тригидроксигексаналь
паратоза, 3,6-дидезокси-D-рибо-гексоза (2R,4R,5R)-2,4,5-тригидроксигексаналь
L-ряд
колитоза, 3,6-дидезокси-L-ксило-гексоза (2S,4R,5S)-2,4,5-тригидроксигексаналь
аскарилоза, 3,6-дидезокси-L-арабино-гексоза (2R,4S,5S)-2,4,5-тригидроксигексаналь
Tarmoqlangan geksozalar, C6H12O6
D-ряд
D-гамамелоза, 3-(гидроксиметил)-D-арабиноза (2S,3R,4R)-2,3,4,5-тетрагидрокси-2-(гидроксиметил)пентаналь
L-ряд
L-гамамелоза, 3-(гидроксиметил)-L-арабиноза (2R,3S,4S)-2,3,4,5-тетрагидрокси-2-(гидроксиметил)пентаналь
Aldogeptozalar, C7H14O7
D-ряд
D-глицеро-D-алло-гептоза (2R,3R,4R,5R,6R)-2,3,4,5,6,7-гексагидроксигептаналь
D-глицеро-D-альтро-гептоза (2S,3R,4R,5R,6R)-2,3,4,5,6,7-гексагидроксигептаналь
D-глицеро-D-глюко-гептоза (2R,3S,4R,5R,6R)-2,3,4,5,6,7-гексагидроксигептаналь
D-глицеро-D-манно-гептоза (2S,3S,4R,5R,6R)-2,3,4,5,6,7-гексагидроксигептаналь
D-глицеро-D-гуло-гептоза (2R,3R,4S,5R,6R)-2,3,4,5,6,7-гексагидроксигептаналь
D-глицеро-D-идо-гептоза (2S,3R,4S,5R,6R)-2,3,4,5,6,7-гексагидроксигептаналь
D-глицеро-D-галакто-гептоза (2R,3S,4S,5R,6R)-2,3,4,5,6,7-гексагидроксигептаналь
D-глицеро-D-тало-гептоза (2S,3S,4S,5R,6R)-2,3,4,5,6,7-гексагидроксигептаналь
D-глицеро-L-алло-гептоза (2S,3S,4S,5S,6R)-2,3,4,5,6,7-гексагидроксигептаналь
D-глицеро-L-альтро-гептоза (2R,3S,4S,5S,6R)-2,3,4,5,6,7-гексагидроксигептаналь
D-глицеро-L-глюко-гептоза (2S,3R,4S,5S,6R)-2,3,4,5,6,7-гексагидроксигептаналь
D-глицеро-L-манно-гептоза (2R,3R,4S,5S,6R)-2,3,4,5,6,7-гексагидроксигептаналь
D-глицеро-L-гуло-гептоза (2S,3S,4R,5S,6R)-2,3,4,5,6,7-гексагидроксигептаналь
D-глицеро-L-идо-гептоза (2R,3S,4R,5S,6R)-2,3,4,5,6,7-гексагидроксигептаналь
D-глицеро-L-галакто-гептоза (2S,3R,4R,5S,6R)-2,3,4,5,6,7-гексагидроксигептаналь
D-глицеро-L-тало-гептоза (2R,3R,4R,5S,6R)-2,3,4,5,6,7-гексагидроксигептаналь
L-ряд
L-глицеро-L-алло-гептоза (2S,3S,4S,5S,6S)-2,3,4,5,6,7-гексагидроксигептаналь
L-глицеро-L-альтро-гептоза (2R,3S,4S,5S,6S)-2,3,4,5,6,7-гексагидроксигептаналь
L-глицеро-L-глюко-гептоза (2S,3R,4S,5S,6S)-2,3,4,5,6,7-гексагидроксигептаналь
L-глицеро-L-манно-гептоза (2R,3R,4S,5S,6S)-2,3,4,5,6,7-гексагидроксигептаналь
L-глицеро-L-гуло-гептоза (2S,3S,4R,5S,6S)-2,3,4,5,6,7-гексагидроксигептаналь
L-глицеро-L-идо-гептоза (2R,3S,4R,5S,6S)-2,3,4,5,6,7-гексагидроксигептаналь
L-глицеро-L-галакто-гептоза (2S,3R,4R,5S,6S)-2,3,4,5,6,7-гексагидроксигептаналь
L-глицеро-L-тало-гептоза (2R,3R,4R,5S,6S)-2,3,4,5,6,7-гексагидроксигептаналь
L-глицеро-D-алло-гептоза (2R,3R,4R,5R,6S)-2,3,4,5,6,7-гексагидроксигептаналь
L-глицеро-D-альтро-гептоза (2S,3R,4R,5R,6S)-2,3,4,5,6,7-гексагидроксигептаналь
L-глицеро-D-глюко-гептоза (2R,3S,4R,5R,6S)-2,3,4,5,6,7-гексагидроксигептаналь
L-глицеро-D-манно-гептоза (2S,3S,4R,5R,6S)-2,3,4,5,6,7-гексагидроксигептаналь
L-глицеро-D-гуло-гептоза (2R,3R,4S,5R,6S)-2,3,4,5,6,7-гексагидроксигептаналь
L-глицеро-D-идо-гептоза (2S,3R,4S,5R,6S)-2,3,4,5,6,7-гексагидроксигептаналь
L-глицеро-D-галакто-гептоза (2R,3S,4S,5R,6S)-2,3,4,5,6,7-гексагидроксигептаналь
L-глицеро-D-тало-гептоза (2S,3S,4S,5R,6S)-2,3,4,5,6,7-гексагидроксигептаналь
Tarmoqlangan aldogeptozalar
D-ряд
D-дигиноза, D-2,6-дидезокси-3-метоксигалактоза (3S,4S,5R)-4,5-дигидрокси-3-метоксигексаналь
D-халкоза, D-2,6-дидезокси-3-метоксиглюкоза (2R,3S,5R)-2,5-дигидрокси-3-метоксигексаналь
D-микароза, D-2,6-дидезокси-3-метилрибогексоза (3R,4R,5R)-3-метил-3,4,5-тригидроксигексаналь
L-ряд
L-дигиноза, L-2,6-дидезокси-3-метоксигалактоза (3R,4R,5S)-4,5-дигидрокси-3-метоксигексаналь
L-халкоза, L-2,6-дидезокси-3-метоксиглюкоза (2S,3R,5S)-2,5-дигидрокси-3-метоксигексаналь
L-микароза, L-2,6-дидезокси-3-метилрибогексоза (3S,4S,5S)-3-метил-3,4,5-тригидроксигексаналь
Aldooktozalar, C8H16O8
D-ряд
D-эритро-D-алло-октоза (2R,3R,4R,5R,6R,7R)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
D-эритро-D-альтро-октоза (2S,3R,4R,5R,6R,7R)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
D-эритро-D-глюко-октоза (2R,3S,4R,5R,6R,7R)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
D-эритро-D-манно-октоза (2S,3S,4R,5R,6R,7R)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
D-эритро-D-гуло-октоза (2R,3R,4S,5R,6R,7R)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
D-эритро-D-идо-октоза (2S,3R,4S,5R,6R,7R)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
D-эритро-D-галакто-октоза (2R,3S,4S,5R,6R,7R)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
D-эритро-D-тало-октоза (2S,3S,4S,5R,6R,7R)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
D-эритро-L-алло-октоза (2S,3S,4S,5S,6R,7R)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
D-эритро-L-альтро-октоза (2R,3S,4S,5S,6R,7R)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
D-эритро-L-глюко-октоза (2S,3R,4S,5S,6R,7R)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
D-эритро-L-манно-октоза (2R,3R,4S,5S,6R,7R)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
D-эритро-L-гуло-октоза (2S,3S,4R,5S,6R,7R)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
D-эритро-L-идо-октоза (2R,3S,4R,5S,6R,7R)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
D-эритро-L-галакто-октоза (2S,3R,4R,5S,6R,7R)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
D-эритро-L-тало-октоза (2R,3R,4R,5S,6R,7R)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
D-трео-D-алло-октоза (2R,3R,4R,5R,6S,7R)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
D-трео-D-альтро-октоза (2S,3R,4R,5R,6S,7R)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
D-трео-D-глюко-октоза (2R,3S,4R,5R,6S,7R)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
D-трео-D-манно-октоза (2S,3S,4R,5R,6S,7R)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
D-трео-D-гуло-октоза (2R,3R,4S,5R,6S,7R)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
D-трео-D-идо-октоза (2S,3R,4S,5R,6S,7R)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
D-трео-D-галакто-октоза (2R,3S,4S,5R,6S,7R)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
D-трео-D-тало-октоза (2S,3S,4S,5R,6S,7R)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
D-трео-L-алло-октоза (2S,3S,4S,5S,6S,7R)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
D-трео-L-альтро-октоза (2R,3S,4S,5S,6S,7R)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
D-трео-L-глюко-октоза (2S,3R,4S,5S,6S,7R)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
D-трео-L-манно-октоза (2R,3R,4S,5S,6S,7R)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
D-трео-L-гуло-октоза (2S,3S,4R,5S,6S,7R)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
D-трео-L-идо-октоза (2R,3S,4R,5S,6S,7R)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
D-трео-L-галакто-октоза (2S,3R,4R,5S,6S,7R)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
D-трео-L-тало-октоза (2R,3R,4R,5S,6S,7R)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
L-ряд
L-эритро-L-алло-октоза (2S,3S,4S,5S,6S,7S)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
L-эритро-L-альтро-октоза (2R,3S,4S,5S,6S,7S)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
L-эритро-L-глюко-октоза (2S,3R,4S,5S,6S,7S)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
L-эритро-L-манно-октоза (2R,3R,4S,5S,6S,7S)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
L-эритро-L-гуло-октоза (2S,3S,4R,5S,6S,7S)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
L-эритро-L-идо-октоза (2R,3S,4R,5S,6S,7S)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
L-эритро-L-галакто-октоза (2S,3R,4R,5S,6S,7S)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
L-эритро-L-тало-октоза (2R,3R,4R,5S,6S,7S)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
L-эритро-D-алло-октоза (2R,3R,4R,5R,6S,7S)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
L-эритро-D-альтро-октоза (2S,3R,4R,5R,6S,7S)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
L-эритро-D-глюко-октоза (2R,3S,4R,5R,6S,7S)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
L-эритро-D-манно-октоза (2S,3S,4R,5R,6S,7S)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
L-эритро-D-гуло-октоза (2R,3R,4S,5R,6S,7S)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
L-эритро-D-идо-октоза (2S,3R,4S,5R,6S,7S)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
L-эритро-D-галакто-октоза (2R,3S,4S,5R,6S,7S)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
L-эритро-D-тало-октоза (2S,3S,4S,5R,6S,7S)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
L-трео-L-алло-октоза (2S,3S,4S,5S,6R,7S)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
L-трео-L-альтро-октоза (2R,3S,4S,5S,6R,7S)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
L-трео-L-глюко-октоза (2S,3R,4S,5S,6R,7S)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
L-трео-L-манно-октоза (2R,3R,4S,5S,6R,7S)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
L-трео-L-гуло-октоза (2S,3S,4R,5S,6R,7S)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
L-трео-L-идо-октоза (2R,3S,4R,5S,6R,7S)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
L-трео-L-галакто-октоза (2S,3R,4R,5S,6R,7S)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
L-трео-L-тало-октоза (2R,3R,4R,5S,6R,7S)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
L-трео-D-алло-октоза (2R,3R,4R,5R,6R,7S)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
L-трео-D-альтро-октоза (2S,3R,4R,5R,6R,7S)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
L-трео-D-глюко-октоза (2R,3S,4R,5R,6R,7S)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
L-трео-D-манно-октоза (2S,3S,4R,5R,6R,7S)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
L-трео-D-гуло-октоза (2R,3R,4S,5R,6R,7S)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
L-трео-D-идо-октоза (2S,3R,4S,5R,6R,7S)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
L-трео-D-галакто-октоза (2R,3S,4S,5R,6R,7S)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
L-трео-D-тало-октоза (2S,3S,4S,5R,6R,7S)-2,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктаналь
Tarmoqlangan oktozalar
D-ряд D-мициноза, D-6-дезокси-2,3-диметоксиаллоза (2R,3R,4R,5R)-3,4-дигидрокси-2,3-дигидроксигексаналь D-кладиноза, D-2,6-дидезокси-3-метил-3-метоксирибогексоза (3R,4R,5R)-4,5-дигидрокси-3-метил-3-метоксигексаналь L-ряд L-мициноза, L-6-дезокси-2,3-диметоксиаллоза (2S,3S,4S,5S)-3,4-дигидрокси-2,3-дигидроксигексаналь L-кладиноза, L-2,6-дидезокси-3-метил-3-метоксирибогексоза (3S,4S,5S)-4,5-дигидрокси-3-метил-3-метоксигексаналь
Aldononozalar, C9H18O9
D-ряд
D-рибо-D-алло-ноноза (2R,3R,4R,5R,6R,7R,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-рибо-D-альтро-ноноза (2S,3R,4R,5R,6R,7R,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-рибо-D-глюко-ноноза (2R,3S,4R,5R,6R,7R,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-рибо-D-манно-ноноза (2S,3S,4R,5R,6R,7R,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-рибо-D-гуло-ноноза (2R,3R,4S,5R,6R,7R,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-рибо-D-идо-ноноза (2S,3R,4S,5R,6R,7R,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-рибо-D-галакто-ноноза (2R,3S,4S,5R,6R,7R,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-рибо-D-тало-ноноза (2S,3S,4S,5R,6R,7R,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-рибо-L-алло-ноноза (2S,3S,4S,5S,6R,7R,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-рибо-L-альтро-ноноза (2R,3S,4S,5S,6R,7R,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-рибо-L-глюко-ноноза (2S,3R,4S,5S,6R,7R,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-рибо-L-манно-ноноза (2R,3R,4S,5S,6R,7R,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-рибо-L-гуло-ноноза (2S,3S,4R,5S,6R,7R,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-рибо-L-идо-ноноза (2R,3S,4R,5S,6R,7R,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-рибо-L-галакто-ноноза (2S,3R,4R,5S,6R,7R,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-рибо-L-тало-ноноза (2R,3R,4R,5S,6R,7R,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-арабино-D-алло-ноноза (2R,3R,4R,5R,6S,7R,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-арабино-D-альтро-ноноза (2S,3R,4R,5R,6S,7R,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-арабино-D-глюко-ноноза (2R,3S,4R,5R,6S,7R,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-арабино-D-манно-ноноза (2S,3S,4R,5R,6S,7R,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-арабино-D-гуло-ноноза (2R,3R,4S,5R,6S,7R,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-арабино-D-идо-ноноза (2S,3R,4S,5R,6S,7R,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-арабино-D-галакто-ноноза (2R,3S,4S,5R,6S,7R,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-арабино-D-тало-ноноза (2S,3S,4S,5R,6S,7R,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-арабино-L-алло-ноноза (2S,3S,4S,5S,6S,7R,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-арабино-L-альтро-ноноза (2R,3S,4S,5S,6S,7R,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-арабино-L-глюко-ноноза (2S,3R,4S,5S,6S,7R,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-арабино-L-манно-ноноза (2R,3R,4S,5S,6S,7R,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-арабино-L-гуло-ноноза (2S,3S,4R,5S,6S,7R,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-арабино-L-идо-ноноза (2R,3S,4R,5S,6S,7R,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-арабино-L-галакто-ноноза (2S,3R,4R,5S,6S,7R,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-арабино-L-тало-ноноза (2R,3R,4R,5S,6S,7R,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-ксило-D-алло-ноноза (2R,3R,4R,5R,6R,7S,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-ксило-D-альтро-ноноза (2S,3R,4R,5R,6R,7S,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-ксило-D-глюко-ноноза (2R,3S,4R,5R,6R,7S,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-ксило-D-манно-ноноза (2S,3S,4R,5R,6R,7S,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-ксило-D-гуло-ноноза (2R,3R,4S,5R,6R,7S,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-ксило-D-идо-ноноза (2S,3R,4S,5R,6R,7S,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-ксило-D-галакто-ноноза (2R,3S,4S,5R,6R,7S,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-ксило-D-тало-ноноза (2S,3S,4S,5R,6R,7S,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-ксило-L-алло-ноноза (2S,3S,4S,5S,6R,7S,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-ксило-L-альтро-ноноза (2R,3S,4S,5S,6R,7S,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-ксило-L-глюко-ноноза (2S,3R,4S,5S,6R,7S,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-ксило-L-манно-ноноза (2R,3R,4S,5S,6R,7S,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-ксило-L-гуло-ноноза (2S,3S,4R,5S,6R,7S,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-ксило-L-идо-ноноза (2R,3S,4R,5S,6R,7S,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-ксило-L-галакто-ноноза (2S,3R,4R,5S,6R,7S,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-ксило-L-тало-ноноза (2R,3R,4R,5S,6R,7S,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-ликсо-D-алло-ноноза (2R,3R,4R,5R,6S,7S,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-ликсо-D-альтро-ноноза (2S,3R,4R,5R,6S,7S,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-ликсо-D-глюко-ноноза (2R,3S,4R,5R,6S,7S,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-ликсо-D-манно-ноноза (2S,3S,4R,5R,6S,7S,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-ликсо-D-гуло-ноноза (2R,3R,4S,5R,6S,7S,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-ликсо-D-идо-ноноза (2S,3R,4S,5R,6S,7S,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-ликсо-D-галакто-ноноза (2R,3S,4S,5R,6S,7S,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-ликсо-D-тало-ноноза (2S,3S,4S,5R,6S,7S,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-ликсо-L-алло-ноноза (2S,3S,4S,5S,6S,7S,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-ликсо-L-альтро-ноноза (2R,3S,4S,5S,6S,7S,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-ликсо-L-глюко-ноноза (2S,3R,4S,5S,6S,7S,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-ликсо-L-манно-ноноза (2R,3R,4S,5S,6S,7S,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-ликсо-L-гуло-ноноза (2S,3S,4R,5S,6S,7S,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-ликсо-L-идо-ноноза (2R,3S,4R,5S,6S,7S,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-ликсо-L-галакто-ноноза (2S,3R,4R,5S,6S,7S,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
D-ликсо-L-тало-ноноза (2R,3R,4R,5S,6S,7S,8R)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-ряд
L-рибо-L-алло-ноноза (2S,3S,4S,5S,6S,7S,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-рибо-L-альтро-ноноза (2R,3S,4S,5S,6S,7S,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-рибо-L-глюко-ноноза (2S,3R,4S,5S,6S,7S,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-рибо-L-манно-ноноза (2R,3R,4S,5S,6S,7S,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-рибо-L-гуло-ноноза (2S,3S,4R,5S,6S,7S,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-рибо-L-идо-ноноза (2R,3S,4R,5S,6S,7S,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-рибо-L-галакто-ноноза (2S,3R,4R,5S,6S,7S,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-рибо-L-тало-ноноза (2R,3R,4R,5S,6S,7S,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-рибо-D-алло-ноноза (2R,3R,4R,5R,6S,7S,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-рибо-D-альтро-ноноза (2S,3R,4R,5R,6S,7S,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-рибо-D-глюко-ноноза (2R,3S,4R,5R,6S,7S,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-рибо-D-манно-ноноза (2S,3S,4R,5R,6S,7S,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-рибо-D-гуло-ноноза (2R,3R,4S,5R,6S,7S,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-рибо-D-идо-ноноза (2S,3R,4S,5R,6S,7S,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-рибо-D-галакто-ноноза (2R,3S,4S,5R,6S,7S,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-рибо-D-тало-ноноза (2S,3S,4S,5R,6S,7S,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-арабино-L-алло-ноноза (2S,3S,4S,5S,6R,7S,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-арабино-L-альтро-ноноза (2R,3S,4S,5S,6R,7S,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-арабино-L-глюко-ноноза (2S,3R,4S,5S,6R,7S,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-арабино-L-манно-ноноза (2R,3R,4S,5S,6R,7S,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-арабино-L-гуло-ноноза (2S,3S,4R,5S,6R,7S,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-арабино-L-идо-ноноза (2R,3S,4R,5S,6R,7S,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-арабино-L-галакто-ноноза (2S,3R,4R,5S,6R,7S,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-арабино-L-тало-ноноза (2R,3R,4R,5S,6R,7S,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-арабино-D-алло-ноноза (2R,3R,4R,5R,6R,7S,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-арабино-D-альтро-ноноза (2S,3R,4R,5R,6R,7S,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-арабино-D-глюко-ноноза (2R,3S,4R,5R,6R,7S,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-арабино-D-манно-ноноза (2S,3S,4R,5R,6R,7S,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-арабино-D-гуло-ноноза (2R,3R,4S,5R,6R,7S,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-арабино-D-идо-ноноза (2S,3R,4S,5R,6R,7S,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-арабино-D-галакто-ноноза (2R,3S,4S,5R,6R,7S,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-арабино-D-тало-ноноза (2S,3S,4S,5R,6R,7S,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-ксило-L-алло-ноноза (2S,3S,4S,5S,6S,7R,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-ксило-L-альтро-ноноза (2R,3S,4S,5S,6S,7R,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-ксило-L-глюко-ноноза (2S,3R,4S,5S,6S,7R,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-ксило-L-манно-ноноза (2R,3R,4S,5S,6S,7R,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-ксило-L-гуло-ноноза (2S,3S,4R,5S,6S,7R,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-ксило-L-идо-ноноза (2R,3S,4R,5S,6S,7R,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-ксило-L-галакто-ноноза (2S,3R,4R,5S,6S,7R,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-ксило-L-тало-ноноза (2R,3R,4R,5S,6S,7R,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-ксило-D-алло-ноноза (2R,3R,4R,5R,6S,7R,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-ксило-D-альтро-ноноза (2S,3R,4R,5R,6S,7R,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-ксило-D-глюко-ноноза (2R,3S,4R,5R,6S,7R,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-ксило-D-манно-ноноза (2S,3S,4R,5R,6S,7R,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-ксило-D-гуло-ноноза (2R,3R,4S,5R,6S,7R,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-ксило-D-идо-ноноза (2S,3R,4S,5R,6S,7R,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-ксило-D-галакто-ноноза (2R,3S,4S,5R,6S,7R,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-ксило-D-тало-ноноза (2S,3S,4S,5R,6S,7R,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-ликсо-L-алло-ноноза (2S,3S,4S,5S,6R,7R,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-ликсо-L-альтро-ноноза (2R,3S,4S,5S,6R,7R,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-ликсо-L-глюко-ноноза (2S,3R,4S,5S,6R,7R,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-ликсо-L-манно-ноноза (2R,3R,4S,5S,6R,7R,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-ликсо-L-гуло-ноноза (2S,3S,4R,5S,6R,7R,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-ликсо-L-идо-ноноза (2R,3S,4R,5S,6R,7R,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-ликсо-L-галакто-ноноза (2S,3R,4R,5S,6R,7R,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-ликсо-L-тало-ноноза (2R,3R,4R,5S,6R,7R,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-ликсо-D-алло-ноноза (2R,3R,4R,5R,6R,7R,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-ликсо-D-альтро-ноноза (2S,3R,4R,5R,6R,7R,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-ликсо-D-глюко-ноноза (2R,3S,4R,5R,6R,7R,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-ликсо-D-манно-ноноза (2S,3S,4R,5R,6R,7R,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-ликсо-D-гуло-ноноза (2R,3R,4S,5R,6R,7R,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-ликсо-D-идо-ноноза (2S,3R,4S,5R,6R,7R,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-ликсо-D-галакто-ноноза (2R,3S,4S,5R,6R,7R,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
L-ликсо-D-тало-ноноза (2S,3S,4S,5R,6R,7R,8S)-2,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонаналь
Ketozalar
Ketotriozalar (triulozalar), C3H6O3
ацетоза 1,3-дигидроксипропан-2-он
Ketotetrozalar (tetrulozalar), C4H8O4
D-ряд
D-эритрулоза, D-глицеро-тетрулоза (3R)-1,3,4-тригидроксибутан-2-он
L-ряд
L-эритрулоза, L-глицеро-тетрулоза (3S)-1,3,4-тригидроксибутан-2-он
Ketopentozalar (pentulozalar), C5H10O5
D-ряд
D-рибулоза, D-эритро-пентулоза (3R,4R)-1,3,4,5-тетрагидроксипентан-2-он
D-ксилулоза, D-трео-пентулоза (3S,4R)-1,3,4,5-тетрагидроксипентан-2-он
L-ряд
L-рибулоза, L-эритро-пентулоза (3S,4S)-1,3,4,5-тетрагидроксипентан-2-он
L-ксилулоза, L-трео-пентулоза (3R,4S)-1,3,4,5-тетрагидроксипентан-2-он
Pent-3-ulozalar (3-pentulozalar), C5H10O5
Ахиральная (зеркальная) молекула
эритро-3-пентулоза, эритро-пент-3-улоза мезо-1,2,4,5-тетрагидроксипентан-3-он
D-ряд
D-трео-3-пентулоза, D-трео-пент-3-улоза (2S,4S)-1,2,4,5-тетрагидроксипентан-3-он
L-ряд
L-трео-3-пентулоза, L-трео-пент-3-улоза (2R,4R)-1,2,4,5-тетрагидроксипентан-3-он
Ketogeksozalar (geksulozalar), C6H12O6
D-ряд
D-псикоза, D-рибо-гексулоза (3R,4R,5R)-1,3,4,5,6-пентагидроксигексан-2-он
D-фруктоза, D-арабино-гексулоза (3S,4R,5R)-1,3,4,5,6-пентагидроксигексан-2-он
D-сорбоза, D-ксило-гексулоза (3R,4S,5R)-1,3,4,5,6-пентагидроксигексан-2-он
D-тагатоза, D-ликсо-гексулоза (3S,4S,5R)-1,3,4,5,6-пентагидроксигексан-2-он
L-ряд
L-псикоза, L-рибо-гексулоза (3S,4S,5S)-1,3,4,5,6-пентагидроксигексан-2-он
L-фруктоза, L-арабино-гексулоза (3R,4S,5S)-1,3,4,5,6-пентагидроксигексан-2-он
L-сорбоза, L-ксило-гексулоза (3S,4R,5S)-1,3,4,5,6-пентагидроксигексан-2-он
L-тагатоза, L-ликсо-гексулоза (3R,4R,5S)-1,3,4,5,6-пентагидроксигексан-2-он
Dezoksigeksulozalar, C6H12O5
D-ряд
D-фукулоза, 6-дезокси-D-тагатоза, 6-дезокси-D-ликсо-гекс-2-улоза (3S,4S,5R)-1,3,4,5-тетрагидроксигексан-2-он
D-рамнулоза, 6-дезокси-D-фруктоза, 6-дезокси-D-арабино-гекс-2-улоза (3S,4R,5R)-1,3,4,5-тетрагидроксигексан-2-он
L-ряд
L-фукулоза, 6-дезокси-L-тагатоза, 6-дезокси-L-ликсо-гекс-2-улоза (3R,4R,5S)-1,3,4,5-тетрагидроксигексан-2-он
L-рамнулоза, 6-дезокси-L-фруктоза, 6-дезокси-L-арабино-гекс-2-улоза (3R,4S,5S)-1,3,4,5-тетрагидроксигексан-2-он
Ketogeptozalar (geptulozalar), C7H14O7
D-ряд
D-алло-гептулоза (3R,4R,5R,6R)-1,3,4,5,6,7-гексагидроксигептан-2-он
D-альтро-гептулоза (3S,4R,5R,6R)-1,3,4,5,6,7-гексагидроксигептан-2-он
D-глюко-гептулоза (3R,4S,5R,6R)-1,3,4,5,6,7-гексагидроксигептан-2-он
D-манно-гептулоза (3S,4S,5R,6R)-1,3,4,5,6,7-гексагидроксигептан-2-он
D-гуло-гептулоза (3R,4R,5S,6R)-1,3,4,5,6,7-гексагидроксигептан-2-он
D-идо-гептулоза (3S,4R,5S,6R)-1,3,4,5,6,7-гексагидроксигептан-2-он
D-галакто-гептулоза (3R,4S,5S,6R)-1,3,4,5,6,7-гексагидроксигептан-2-он
D-тало-гептулоза (3S,4S,5S,6R)-1,3,4,5,6,7-гексагидроксигептан-2-он
L-ряд
L-алло-гептулоза (3S,4S,5S,6S)-1,3,4,5,6,7-гексагидроксигептан-2-он
L-альтро-гептулоза (3R,4S,5S,6S)-1,3,4,5,6,7-гексагидроксигептан-2-он
L-глюко-гептулоза (3S,4R,5S,6S)-1,3,4,5,6,7-гексагидроксигептан-2-он
L-манно-гептулоза (3R,4R,5S,6S)-1,3,4,5,6,7-гексагидроксигептан-2-он
L-гуло-гептулоза (3S,4S,5R,6S)-1,3,4,5,6,7-гексагидроксигептан-2-он
L-идо-гептулоза (3R,4S,5R,6S)-1,3,4,5,6,7-гексагидроксигептан-2-он
L-галакто-гептулоза (3S,4R,5R,6S)-1,3,4,5,6,7-гексагидроксигептан-2-он
L-тало-гептулоза (3R,4R,5R,6S)-1,3,4,5,6,7-гексагидроксигептан-2-он
Gept-3-ulozalar (3-geptulozalar), C7H14O7
D-ряд
D-кориоза, D-альтро-гепт-3-улоза, (2S,4R,5R,6R)-1,2,4,5,6,7-гексагидроксигептан-3-он
L-ряд
L-кориоза, L-альтро-гепт-3-улоза, (2R,4S,5S,6S)-1,2,4,5,6,7-гексагидроксигептан-3-он
Ketooktozalar (oktulozalar), C8H16O8
D-ряд
D-глицеро-D-алло-октулоза (3R,4R,5R,6R,7R)-1,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктан-2-он
D-глицеро-D-альтро-октулоза (3S,4R,5R,6R,7R)-1,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктан-2-он
D-глицеро-D-глюко-октулоза (3R,4S,5R,6R,7R)-1,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктан-2-он
D-глицеро-D-манно-октулоза (3S,4S,5R,6R,7R)-1,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктан-2-он
D-глицеро-D-гуло-октулоза (3R,4R,5S,6R,7R)-1,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктан-2-он
D-глицеро-D-идо-октулоза (3S,4R,5S,6R,7R)-1,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктан-2-он
D-глицеро-D-галакто-октулоза (3R,4S,5S,6R,7R)-1,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктан-2-он
D-глицеро-D-тало-октулоза (3S,4S,5S,6R,7R)-1,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктан-2-он
D-глицеро-L-алло-октулоза (3S,4S,5S,6S,7R)-1,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктан-2-он
D-глицеро-L-альтро-октулоза (3R,4S,5S,6S,7R)-1,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктан-2-он
D-глицеро-L-глюко-октулоза (3S,4R,5S,6S,7R)-1,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктан-2-он
D-глицеро-L-манно-октулоза (3R,4R,5S,6S,7R)-1,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктан-2-он
D-глицеро-L-гуло-октулоза (3S,4S,5R,6S,7R)-1,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктан-2-он
D-глицеро-L-идо-октулоза (3R,4S,5R,6S,7R)-1,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктан-2-он
D-глицеро-L-галакто-октулоза (3S,4R,5R,6S,7R)-1,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктан-2-он
D-глицеро-L-тало-октулоза (3R,4R,5R,6S,7R)-1,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктан-2-он
L-ряд
L-глицеро-L-алло-октулоза (3S,4S,5S,6S,7S)-1,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктан-2-он
L-глицеро-L-альтро-октулоза (3R,4S,5S,6S,7S)-1,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктан-2-он
L-глицеро-L-глюко-октулоза (3S,4R,5S,6S,7S)-1,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктан-2-он
L-глицеро-L-манно-октулоза (3R,4R,5S,6S,7S)-1,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктан-2-он
L-глицеро-L-гуло-октулоза (3S,4S,5R,6S,7S)-1,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктан-2-он
L-глицеро-L-идо-октулоза (3R,4S,5R,6S,7S)-1,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктан-2-он
L-глицеро-L-галакто-октулоза (3S,4R,5R,6S,7S)-1,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктан-2-он
L-глицеро-L-тало-октулоза (3R,4R,5R,6S,7S)-1,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктан-2-он
L-глицеро-D-алло-октулоза (3R,4R,5R,6R,7S)-1,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктан-2-он
L-глицеро-D-альтро-октулоза (3S,4R,5R,6R,7S)-1,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктан-2-он
L-глицеро-D-глюко-октулоза (3R,4S,5R,6R,7S)-1,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктан-2-он
L-глицеро-D-манно-октулоза (3S,4S,5R,6R,7S)-1,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктан-2-он
L-глицеро-D-гуло-октулоза (3R,4R,5S,6R,7S)-1,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктан-2-он
L-глицеро-D-идо-октулоза (3S,4R,5S,6R,7S)-1,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктан-2-он
L-глицеро-D-галакто-октулоза (3R,4S,5S,6R,7S)-1,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктан-2-он
L-глицеро-D-тало-октулоза (3S,4S,5S,6R,7S)-1,3,4,5,6,7,8-гептагидроксиоктан-2-он
Ketononozalar (nonulozalar), C9H18O9
D-ряд
D-эритро-D-алло-нонулоза (3R,4R,5R,6R,7R,8R)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
D-эритро-D-альтро-нонулоза (3S,4R,5R,6R,7R,8R)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
D-эритро-D-глюко-нонулоза (3R,4S,5R,6R,7R,8R)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
D-эритро-D-манно-нонулоза (3S,4S,5R,6R,7R,8R)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
D-эритро-D-гуло-нонулоза (3R,4R,5S,6R,7R,8R)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
D-эритро-D-идо-нонулоза (3S,4R,5S,6R,7R,8R)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
D-эритро-D-галакто-нонулоза (3R,4S,5S,6R,7R,8R)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
D-эритро-D-тало-нонулоза (3S,4S,5S,6R,7R,8R)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
D-эритро-L-алло-нонулоза (3S,4S,5S,6S,7R,8R)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
D-эритро-L-альтро-нонулоза (3R,4S,5S,6S,7R,8R)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
D-эритро-L-глюко-нонулоза (3S,4R,5S,6S,7R,8R)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
D-эритро-L-манно-нонулоза (3R,4R,5S,6S,7R,8R)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
D-эритро-L-гуло-нонулоза (3S,4S,5R,6S,7R,8R)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
D-эритро-L-идо-нонулоза (3R,4S,5R,6S,7R,8R)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
D-эритро-L-галакто-нонулоза (3S,4R,5R,6S,7R,8R)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
D-эритро-L-тало-нонулоза (3R,4R,5R,6S,7R,8R)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
D-трео-D-алло-нонулоза (3R,4R,5R,6R,7S,8R)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
D-трео-D-альтро-нонулоза (3S,4R,5R,6R,7S,8R)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
D-трео-D-глюко-нонулоза (3R,4S,5R,6R,7S,8R)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
D-трео-D-манно-нонулоза (3S,4S,5R,6R,7S,8R)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
D-трео-D-гуло-нонулоза (3R,4R,5S,6R,7S,8R)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
D-трео-D-идо-нонулоза (3S,4R,5S,6R,7S,8R)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
D-трео-D-галакто-нонулоза (3R,4S,5S,6R,7S,8R)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
D-трео-D-тало-нонулоза (3S,4S,5S,6R,7S,8R)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
D-трео-L-алло-нонулоза (3S,4S,5S,6S,7S,8R)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
D-трео-L-альтро-нонулоза (3R,4S,5S,6S,7S,8R)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
D-трео-L-глюко-нонулоза (3S,4R,5S,6S,7S,8R)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
D-трео-L-манно-нонулоза (3R,4R,5S,6S,7S,8R)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
D-трео-L-гуло-нонулоза (3S,4S,5R,6S,7S,8R)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
D-трео-L-идо-нонулоза (3R,4S,5R,6S,7S,8R)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
D-трео-L-галакто-нонулоза (3S,4R,5R,6S,7S,8R)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
D-трео-L-тало-нонулоза (3R,4R,5R,6S,7S,8R)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
L-ряд
L-эритро-L-алло-нонулоза (3S,4S,5S,6S,7S,8S)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
L-эритро-L-альтро-нонулоза (3R,4S,5S,6S,7S,8S)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
L-эритро-L-глюко-нонулоза (3S,4R,5S,6S,7S,8S)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
L-эритро-L-манно-нонулоза (3R,4R,5S,6S,7S,8S)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
L-эритро-L-гуло-нонулоза (3S,4S,5R,6S,7S,8S)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
L-эритро-L-идо-нонулоза (3R,4S,5R,6S,7S,8S)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
L-эритро-L-галакто-нонулоза (3S,4R,5R,6S,7S,8S)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
L-эритро-L-тало-нонулоза (3R,4R,5R,6S,7S,8S)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
L-эритро-D-алло-нонулоза (3R,4R,5R,6R,7S,8S)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
L-эритро-D-альтро-нонулоза (3S,4R,5R,6R,7S,8S)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
L-эритро-D-глюко-нонулоза (3R,4S,5R,6R,7S,8S)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
L-эритро-D-манно-нонулоза (3S,4S,5R,6R,7S,8S)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
L-эритро-D-гуло-нонулоза (3R,4R,5S,6R,7S,8S)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
L-эритро-D-идо-нонулоза (3S,4R,5S,6R,7S,8S)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
L-эритро-D-галакто-нонулоза (3R,4S,5S,6R,7S,8S)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
L-эритро-D-тало-нонулоза (3S,4S,5S,6R,7S,8S)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
L-трео-L-алло-нонулоза (3S,4S,5S,6S,7R,8S)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
L-трео-L-альтро-нонулоза (3R,4S,5S,6S,7R,8S)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
L-трео-L-глюко-нонулоза (3S,4R,5S,6S,7R,8S)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
L-трео-L-манно-нонулоза (3R,4R,5S,6S,7R,8S)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
L-трео-L-гуло-нонулоза (3S,4S,5R,6S,7R,8S)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
L-трео-L-идо-нонулоза (3R,4S,5R,6S,7R,8S)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
L-трео-L-галакто-нонулоза (3S,4R,5R,6S,7R,8S)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
L-трео-L-тало-нонулоза (3R,4R,5R,6S,7R,8S)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
L-трео-D-алло-нонулоза (3R,4R,5R,6R,7R,8S)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
L-трео-D-альтро-нонулоза (3S,4R,5R,6R,7R,8S)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
L-трео-D-глюко-нонулоза (3R,4S,5R,6R,7R,8S)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
L-трео-D-манно-нонулоза (3S,4S,5R,6R,7R,8S)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
L-трео-D-гуло-нонулоза (3R,4R,5S,6R,7R,8S)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
L-трео-D-идо-нонулоза (3S,4R,5S,6R,7R,8S)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
L-трео-D-галакто-нонулоза (3R,4S,5S,6R,7R,8S)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
L-трео-D-тало-нонулоза (3S,4S,5S,6R,7R,8S)-1,3,4,5,6,7,8,9-октагидроксинонан-2-он
Diketozalar
L-альтро-окто-4,5-диулоза (2S,3R,6S,7S)-1,2,3,6,7,8-гексагидроксоктан-4,5-дион
D-глицеро-D-гуло-ноно-3,6-диулоза (2S,4R,5R,7R,8R)-1,2,4,5,7,8,9-гептагидроксинона-3,6-дион
Sikloketozalar
мио-Инозоза цис-2,4,6-транс-3,5-пентагидроксициклогексанон, (2R,3S,4S,5R,6S)-2,3,4,5,6-пентагидроксициклогексан-1-он
Ketoaldozalar
D-арабино-гексозо-2-улоза (2-кетоглюкоза, D-глюкозон) (3S,4R,5R)-3,4,5,6-тетрагидрокси-2-оксогексаналь
D-рибо-гексозо-3-улоза (3-кетоглюкоза) (2R,4R,5R)-2,4,5,6-тетрагидрокси-3-оксогексаналь
Monosaxaridlarning siklik shakllari
Tetrozalardan boshlab monosaxaridlar siklik shakllarni hosil qila oladi : ular gidroksil va karbonil guruhlari o‘rtasida molekula ichida kechadigan atsetallanish natijasida hosil bo‘ladigan yarimatsetallar yoki yarimketallardir. Bunda furan halqasini o‘z ichiga olgan besh a’zoli halqa (bunday birikmalar furanozalar deb ataladi) yoki piran halqasini o‘z ichiga olgan olti a’zoli halqa (ular piranozalar deb ataladi) hosil bo‘ladi. Siklik yarimatsetal hosil bo‘lishida yana bitta xiral markaz — С1 uglerod atomi paydo bo‘ladi. Natijada C1 uglerod atomidagi gidroksil guruhining joylashuvi bilan farq qiladigan yana bir juft optik stereoizomer hosil bo‘ladi. Ular α va β harflari bilan belgilanadi. Xeuors proyeksiyasida D qatoridagi monosaxaridlarning β-stereoizomerida gidroksil guruhi halqa tekisligidan yuqorida, α-stereoizomerida esa pastda joylashadi (L qatorida aksincha).
Kimyoviy xossalari
Monosaxaridlar karbonil va gidroksil guruhlariga xos kimyoviy reaksiyalarga kirishadi. Monosaxaridlarning o‘ziga xos jihati — ochiq (asiklik) va siklik shakllarda mavjud bo‘lib, har ikkala shaklga xos hosilalarni berishidir. Monozalarning aksariyati suvli eritmada sikllanib, molekula ichida yarimatsetallar (aldozalarda) yoki yarimketallar (ketozalarda) hosil qiladi. Masalan, glyukoza osonlik bilan yarimatsetallar hosil qiladi: bunda С1 va С5 uglerod atomlari beshinchi uglerodga birikkan gidroksil guruhidagi O5 kislorod atomi orqali bog‘lanadi va piranoza deb ataluvchi olti a’zoli halqa hosil bo‘ladi. Shunday reaksiya С1 va С4 atomlari o‘rtasida ham sodir bo‘lishi mumkin; bu holda besh a’zoli furanoza hosil bo‘ladi.
Monosaxaridlarning tabiatda uchrashi
Monosaxaridlar murakkab uglevodlar (glikozidlar, oligosaxaridlar, polisaxaridlar) hamda tarkibida uglevod bo‘lgan aralash biopolimerlar (glikoproteinlar, glikolipidlar va boshqalar) tarkibiga kiradi. Bunda monosaxaridlar bir-biri bilan va molekulaning uglevod bo‘lmagan qismi bilan glikozid bog‘lari orqali birikadi. Gidroliz jarayonida kislotalar yoki fermentlar ta’sirida bu bog‘lar uzilib, monosaxaridlar ajralib chiqishi mumkin. Tabiatda erkin monosaxaridlar, D-glyukoza va D-fruktozadan tashqari, kam uchraydi. Monosaxaridlarning karbonat angidrid va suvdan biosintezi o‘simliklarda sodir bo‘ladi (qarang: Fotosintez); murakkab uglevodlar biosintezi, odatda, monosaxaridlarning faollashgan hosilalari — nukleoziddifosfat-shakarlar ishtirokida kechadi. Organizmdagi monosaxaridlar parchalanishi (masalan, spirtli bijg‘ish, glikoliz) energiya ajralishi bilan kechadi.
Qo‘llanilishi
Ayrim erkin monosaxaridlar va ularning hosilalari (masalan, glyukoza, fruktoza hamda fruktozaning difosfati va boshqalar) oziq-ovqat sanoati va tibbiyotda qo‘llaniladi.