Kvant optikasi nima

Kvant optikasi deb yorug‘likning kvant xususiyatlari namoyon bo‘ladigan hodisalarni o‘rganuvchi optika bo‘limi ataladi. Bunday hodisalarga quyidagilar kiradi: issiqlik nurlanishi, fotoeffekt, Kompton effekti, Raman effekti, fotokimyoviy jarayonlar, majburiy nurlanish (va, shunga muvofiq, lazerlar fizikasi) va boshqalar.

Kvant optikasi klassik optikaga qaraganda umumiyroq nazariya hisoblanadi. Kvant optikasida ko‘rib chiqiladigan asosiy muammo — yorug‘likning modda bilan o‘zaro ta’sirini tavsiflashda obyektlarning kvant tabiatini hisobga olish, shuningdek, yorug‘likning o‘ziga xos sharoitlarda tarqalishini tavsiflash. Bu vazifalarni aniq hal qilish uchun moddaning o‘zini (tarqalish muhitini, jumladan, vakuum) va yorug‘likni faqat kvant nuqtayi nazaridan tavsiflash talab etiladi. Biroq, ko‘pincha soddalashtirishlarga murojaat qilinadi: tizimning tarkibiy qismlaridan biri (yorug‘lik yoki modda) klassik obyekt sifatida tavsiflanadi. Masalan, lazer muhitlari bilan bog‘liq hisob-kitoblarda ko‘pincha kvantlanadigan narsa — faqat faol muhitning holati, rezonator esa klassik deb qaraladi. Biroq, rezonatorning uzunligi taxminan to‘lqin uzunligiga teng bo‘lsa, uni endi klassik deb hisoblab bo‘lmaydi va atomning qo‘zg‘algan holatda shunday rezonatorga joylashtirilgandagi xatti-harakati ancha murakkab bo‘ladi.

Adabiyotlar

  • Klauder J., Sudarshan E. Kvant optikasi asoslari. Ingliz tilidan tarjima. M.: Mir, 1970.
  • Klyshko D. N. Kvant elektronikasining fizik asoslari. M.: Nauka, 1986.
  • Mandel L., Wolf E. Optik kogerentlik (optical coherence) va kvant optikasi. M.: Fizmatlit, 2000.
  • Kilin S. Ya. Kvant optikasi: maydonlar va ularni qayd etish. Minsk, 1990; M.: URSS, 2003.
  • Scully M. O., Zubairy M. S. Kvant optikasi. (M. O. Scully, M. S. Zubairy) Ingliz tilidan V. V. Samartsev tahriri ostida tarjima qilingan. M.: Fizmatlit, 2003.

Havolalar