Discord muloqot platformasi

Discord
Логотип программы Discord
Turi Bepul ovozli, video va matnli muloqot ilovasi
Muallif Jeyson Sitron
Ishlab chiquvchi Discord Inc.
Dasturlash tillari JavaScript, React, Python, C++, Elixir, Rust
Interfeysi HTML5
Dasturiy platformasi Electron
Operatsion tizimlar Windows, macOS, Linux, iOS, Android, iPadOS
Chiqarilgan sana 13-may 2015-yil
Qurilma platformalari macOS, Linux, iOS, Android, brauzer, Windows, Xbox va PlayStation
So‘nggi versiya
Beta-versiya
Kod ombori github.com/discord
Holati faol
Litsenziya proprietar
Veb-sayti discord.com
Логотип Викисклада Vikimedia Commonsdagi mediafayllar

Discord — turli platformalarda ishlaydigan proprietar tezkor xabar almashish tizimi (messenjer) bo‘lib, VoIP hamda videokonferensiyalarniqo‘llab-quvvatlaydi va turli hamjamiyatlar uchun mo‘ljallangan.

Tizim ayniqsa geymerlar va o‘quvchilarorasida mashhur. Uni San-Fransiskoshahrida joylashgan Discord Inc. (ilgari — Hammer & Chisel) kompaniyasi ishlab chiqadi. Ish stoli uchun mo‘ljallangan mijoz ilovasi freymvork Electron asosida yaratilgan bo‘lib, Windows, macOS va Linuxuchun mavjud; mobil ilovasi esa Android va iOSuchun ishlab chiqilgan. Shuningdek, veb-mijozham mavjud. Messenjer serverlari dunyoning turli hududlaridagi 11 ta ma’lumotlarni qayta ishlash markazida joylashgan. 13-may 2019-yil holati bo‘yicha messenjerda 250 milliondan ortiq ishtirokchi ro‘yxatdan o‘tgan, o‘rtacha oylik onlayn foydalanuvchilar soni esa 56 millionni tashkil etgan.

Tarixi

Discord g‘oyasini amerikalik tadbirkor Jeyson Sitron[ingl.] va dasturchi Stanislav («Sten») Vishnevskiy yaratgan; ularning ikkalasi ham videoo‘yinlarga qiziqqan. Sitron 2008-yilda Aurora Feint nomli mobil o‘yinni chiqargan va keyinchalik hamkorlari bilan birga o‘sha o‘yinning tarmoq funksiyalaridan birini mustaqil OpenFeint[ingl.] platformasiga aylantirgan. Xizmatni «Xbox Live ning iPhoneuchun mo‘ljallangan turi» deb ta’riflashgan. 2011-yilda xizmatni Yaponiyaning Gree[ingl.]kompaniyasi sotib olgan; Sitron bir muddat OpenFeint bosh direktori bo‘lib ishlashda davom etgan va aynan shu davrda Gree xodimi Vishnevskiy bilan tanishgan. Vishnevskiy ham geymerlar uchun ilovalar va saytlar yaratish tajribasiga ega edi — u bir vaqtlar Final Fantasy XI onlayn o‘yinining dunyodagi eng yaxshi o‘yinchilaridan biri hisoblangan va o‘yindagi sheriklari bilan muloqot qilish uchun o‘z vositalarini ishlab chiqqan. Silikon vodiysidagi startaplarda ishlagan paytida u onlayn o‘yin hamjamiyatlariga xosting taqdim etuvchi Guildwork o‘yin platformasini yaratgan.

2012-yilda Sitron va Vishnevskiy Hammer & Chisel kompaniyasiga asos solib, planshetlar uchun MOBA-janridagi Fates Forever[ingl.] o‘yinini ishlab chiqishgan. O‘yin 2014-yilda chiqarilgan, ammo tijoriy muvaffaqiyatga erisha olmagan. 2014-yil oxirida Vishnevskiy sherigiga kompaniya faoliyatini o‘yin paytida geymerlarning ovozli muloqot qilishiga xizmat qiluvchi vosita yaratishga yo‘naltirishni taklif etgan. Dastlab kompaniya YouWeb’s 9+ startaplarni qo‘llab-quvvatlash dasturi orqali mablag‘ olgan, keyinchalik Benchmark va Tencentkompaniyalaridan sarmoya jalb qilgan. Ishlab chiquvchilar kechikishi kam bo‘lgan, boshqa VoIP dasturlarining eng yaxshi jihatlarini birlashtiradigan aloqa dasturini yaratishga intilgan. Bunday dasturlarga misol — Skype va TeamSpeak.

Xizmatni kibersportchilar, jumladan, Twitch.tvplatformasining taniqli foydalanuvchilari, shuningdek, o‘yin hamjamiyatlari ommalashtirgan. Bunday hamjamiyatlardan biri — Star Citizen.

2016-yil boshiga kelib ro‘yxatdan o‘tgan foydalanuvchilar soni 11 milliondan oshgan va har oy o‘rtacha 2 millionga ko‘payib borgan.

2017-yil oktabr oyida videochatva ekran namoyishi funksiyasi qo‘shilgan. 2018-yil holatiga ko‘ra, videomuloqotda bir vaqtning o‘zida ko‘pi bilan 10 kishi ishtirok eta olgan. 11-mart 2020-yilda kompaniya o‘zini yakkalash davrida videomuloqotda qatnashuvchilarning maksimal sonini vaqtincha 50 kishigacha oshirgan.

2023-yil holatiga ko‘ra, har bir foydalanuvchi ilovani bepul o‘rnatishi mumkin. Biroq 23-yanvar 2017-yilda «Discord Nitro» pulli obunasi joriy etilgan. U hisob uchun shaxsiy teg tanlash, harakatlanuvchi avatar o‘rnatish va animatsiyali emojilardan foydalanish, shuningdek, ekranni ulashishda tasvir sifatini yaxshilash hamda yuklanadigan faylning maksimal hajmini 25 MB dan 500 MB gacha oshirish (Nitro Basic’da 50 MB) imkonini beradi. 2021-yilda profil muqovasi rasmini (banner) o‘zgartirish, serverlarni «boost» qilish (Nitro boostlari orqali server a’zolari uchun yangi imkoniyatlarni ochish) ham mumkin bo‘ldi. Emojilarga qo‘shimcha ravishda stikerlar ham kiritildi: standart stikerlar va serverlarga Nitro boostlari hisobiga qo‘shiladigan stikerlar mavjud.

Discord asoschisi Jeyson Sitron platforma bundan buyon faqat geymerlarga tayanib qolmasligini, balki turli did va qiziqishlarga ega odamlarni ham jalb qilishini e’lon qilgan.

2021-yil may oyida Discord dizayni o‘zgarganini e’lon qilgan. Logotip fonining rangi och binafshadan ko‘kka almashtirilgan, shrift (logotipdagi ham, kompyuter ilovalaridagi ham) yangilangan, Klayd deb ataluvchi Discord belgisi esa kichikroq va ixchamroq qilingan. Ijodkorlar eski logotip hatto simmetrik bo‘lmaganini aytishgan.

Foydalanuvchilar bu o‘zgarishlarni turlicha qabul qilgan. Ayrimlar Discord bozor tendensiyalariga ergashib, o‘z uslubini haddan tashqari soddalashtirgani va shu sabab o‘ziga xosligini yo‘qotganini ta’kidlagan.

2022-yil oktabr oyida Nitro Classic o‘rnini Nitro Basic egallagan.

2024-yil boshida Discord ham IT sohasidagi ommaviy xodim qisqartirish tendensiyasiga qo‘shilib, shtatining 17 foizini (taxminan 170 kishini) qisqartirgan.

2024-yil sentabr oyida xizmat audio va videoqo‘ng‘iroqlar uchun ayrim mashhur messenjerlarda qo‘llanadigan E2EE — uchdan uchgacha shifrlash texnologiyasini joriy etgan. U Discord Audio and Video End-to-End Encryption, qisqacha DAVE deb nomlangan.

28-aprel 2025-yilda Jeyson Sitron kompaniya bosh direktori lavozimidan ketgan. Uning o‘rniga King studiyasining sobiq rahbari Humam Saxnini tayinlangan. Ushbu studiya yaratgan mashhur o‘yinlardan biri — «Candy Crush Saga».

Xususiyatlari

Ilova aloqa kanalini sozlash imkoniyati bilan ovozli konferensiyalar tashkil etish, push-to-talk(«bosib gapirish») tamoyili asosida ishlash, matnli xabar almashish uchun ochiq va yopiq chatlar yaratish imkonini beradi.

«strimer» rejimi yoqilganda barcha shaxsiy ma’lumotlar yashiriladi, tovushlar va ish stolixabarnomalari o‘chiriladi. Rejim translatsiya dasturlari, masalan, Open Broadcaster Softwareishga tushirilganda avtomatik yoqiladi. Uni qo‘lda ham yoqish yoki o‘chirish mumkin.

Audio uchun kodek Opusqo‘llanadi. U aks-sadoni bostirish, shovqinni kamaytirish va tovush kuchayishini avtomatik boshqarishimkoniyatlariga ega. Video uchun ishlatiladigan kodek — VP8.

«Overlay» (o‘yin ustida aks etuvchi interfeys) funksiyasi server kanallari, serverlar va guruh chatlari orasida almashish, kanal ishtirokchilarining yoki shaxsiy xabarlarning ovoz balandligini alohida oshirish yoki pasaytirish, mikrofonni va tovushni yoqish yoki o‘chirish imkonini beradi. U DirectX, OpenGL va OpenGL+ asosidagi aksariyat o‘yinlarda ishlaydi.

Dasturda maxsus tugmalarni belgilash imkoniyati mavjud: «tezkor tugmalar».

Xabarnomalarni o‘chirish, kompyuterda faoliyat bo‘lmaganda mobil qurilmaga xabar yuborishni to‘xtatish mumkin. Xabarnomalarni ovoz chiqarib o‘qish funksiyasini ham yoqish mumkin. Alohida serverlar ovozini o‘chirish va shaxsiy yozishmalar yoki server kanallari bo‘yicha chatdan qidirish imkoniyati mavjud.

Matnli chatda xabarlarga fayl biriktirish, havola joylashtirish (ayrim saytlar uchun oldindan ko‘rish mavjud), matnni formatlash, emojilarva ovozli xabar yozish qo‘llab-quvvatlanadi.

Ilovada interfeysning rangli bezagini taklif etilgan variantlardan tanlash va uning masshtabini sozlash mumkin.

Ishlab chiquvchilar uchun vositalar va botlar

2016-yil dekabrida kompaniya GameBridge APInitaqdim etgan. U o‘yin ishlab chiquvchilariga Discord’ni o‘z loyihalariga bevosita integratsiya qilish imkonini beradi.

2017-yil dekabrida Discord dasturiy ta’minot ishlab chiqish uchun vositalar to‘plamini joriy qilgan. U dasturchilarga o‘yinlarni xizmat bilan integratsiya qilish imkonini beradi. Rich Presence deb nomlangan bu funksiya o‘yinchilarga Discord orqali bir-birining o‘yiniga qo‘shilish yoki xizmatdagi profilida foydalanuvchining o‘yindagi yutuq va jarayonlari haqidagi ma’lumotni ko‘rsatish uchun xizmat qiladi.

Botlar — hamjamiyat tomonidan ayrim vazifalarni avtomatlashtirish uchun yaratilgan vositalardir. Ularni server egalari o‘rnatadi; botlar moderatsiya, mini-o‘yinlarni tashkil etish va boshqa ko‘plab vazifalarni bajarishda yordam beradi. 2021-yil ma’lumotlariga ko‘ra, qariyb 430 mingta bot mavjud bo‘lib, ular barcha serverlarning taxminan 30 foizida faoliyat yuritgan. Discord botlar uchun rasmiy API taqdim etadi. U ochiluvchi oynalar va tugmalar kabi foydalanuvchi interfeysi elementlarini yaratish imkonini beradi. 2022-yil bahorida Discord rasmiy «ilovalar katalogi»ni e’lon qildi; unda server egalari botlarni topib, o‘z serverlariga ulashlari mumkin. The Verge nashri botlarni «Discord’ning muhim qismi» deb atagan.

Norasmiy modifikatsiyalar

Discord modifikatsiyalardan foydalanishga ruxsat bermasa-da, unga ko‘plab norasmiy kengaytmalar yaratilgan. Masalan, BetterDiscord — ochiq manbalimodifikatsiya bo‘lib, u rasmiy mijoz ilovasiga qo‘shimcha tarzda o‘rnatiladi va plaginlar yordamida dasturning odatiy imkoniyatlarini kengaytiradi. Bunday plaginlar mavjud funksiyalarni kengaytirishi yoki Discord’da ko‘zda tutilmagan yangi imkoniyatlarni qo‘shishi mumkin. Masalan, plaginlardan biri foydalanuvchilarga bepul interfeys mavzularidan foydalanish imkonini beradi, boshqasi esa ovozli qo‘ng‘iroqlar balandligini standart chegaradan oshiradi. BetterDiscord umumiy hisobda ijobiy baholangan, biroq PC Gamer nashri unda nosozliklar va xatolar uchrashini qayd etgan. BetterDiscord ishlab chiquvchilarining aytishicha, ushbu modifikatsiya foydalanuvchilari messenjerning xizmat ko‘rsatish shartlarini buzadigan qo‘shimcha kengaytmalardan foydalanmasalar, Discord tomonidan jazolanmaydi.

Tanqidlar va bahslar

Bloklash

27-yanvar 2021-yilda Discord Reddit saytidagi r/WallStreetBets bo‘limining serverini GameStop aksiyalari narxining keskin oshishidavrida «nafrat uyg‘otuvchi va kamsituvchi kontent» mavjudligini vaj qilib bloklagan. Bu qaror foydalanuvchilar orasida munozaralarga sabab bo‘lgan. Bir sutkadan keyin Discord boshqa server ochishga ruxsat bergan va uni moderatsiya qilishda qo‘llab-quvvatlay boshlagan.

Senzura

2024-yil sentabrida bu haqda xabar bergan nashr — «Kommersant», Roskomnadzor esa, nashrning ma’lumotiga ko‘ra, platformadan taqiqlangan kontentni o‘chirish haqidagi talabi bajarilmagani sabab messenjerni bloklashni rejalashtirgan. 8-oktabr 2024-yilda qonunchilik talablarini buzgani uchun Discord Rossiya Federatsiyasi hududida bloklangan.

Anqaraning birinchi sulh sudi qaroriga ko‘ra, Rossiya bloklovidan bir necha soat o‘tib Turkiya ham Discord’ni bloklagan.

Xitoyda Discord «Buyuk Xitoy fayrvoli» tomonidan bloklangan. Xitoy politsiyasi xodimlari platformada nozik hisoblangan yoki hukumatni tanqid qiluvchi mavzularda izoh qoldirgan odamlarni qidirib topadi va so‘roq qiladi.

Havolalar