| Burchak chastotasi | |
|---|---|
| ω | |
| O‘lchamligi | T −1 |
| O‘lchov birliklari | |
| SI | rad/s |
| SGS | rad/s |
| Boshqa birliklar | gradus/s |
Burchak chastotasi (sinonimlari: radial chastota, siklik chastota, aylana chastotasi, aylanish chastotasi) — skalyar fizik kattalik bo‘lib, aylanish yoki tebranish harakatining chastotasini tavsiflaydi. Aylanma harakatda burchak chastotasi vektor ko‘rinishidagi burchak tezligining moduliga teng. Xalqaro birliklar tizimida (SI) va SGS tizimida burchak chastotasining o‘lchamligi vaqt o‘lchamligiga teskari. Burchak chastotasining o‘lchov birligi — radian / soniya (radian o‘lchamsiz birlikdir).
Burchak chastotasi tebranish fazasining vaqt bo‘yicha hosilasidir:
Yana bir keng qo‘llaniladigan ifoda:
Burchak chastotasi oddiy chastota ν bilan quyidagi munosabat orqali bog‘langan:
Agar burchak chastotasi gradus / soniyada ifodalansa, uning chastota ν bilan bog‘lanishi quyidagicha bo‘ladi:
Aylanma harakatda burchak chastotasi son jihatdan aylanuvchi jismning vaqt birligi ichida burilgan burchagiga teng (ya’ni burchak tezligi vektorining moduliga teng). Tebranma harakatda esa burchak chastotasi son jihatdan tebranishning to‘liq fazasi vaqt birligi ichida qancha ortishiga teng.
Agar uchun o‘lchov birligi sifatida radian / soniya ishlatilsa, fizika va elektronikadagi ko‘plab formulalar soddalashadi, chunki 2π va 1/(2π) ko‘paytuvchilari burchaklar va fazalarni radianlarda o‘lchashda paydo bo‘ladi, biroq burchak chastotasi kiritilganda yo‘qoladi. Masalan, tebranish LC-konturining rezonans burchak chastotasi gerslarda o‘lchanadigan rezonans chastotasi esa shu LC-konturda quyidagiga teng: