Kvant fluktuatsiyalari — vakuumning birlik hajmidagi energiya fluktuatsiyalari bo‘lib, ular virtual zarralar tug‘ilganda va yo‘qolganda yuzaga keladi.

Energiyaning vaqtga bog‘liq o‘zgarishini ifodalovchi noaniqlik munosabati energiya qiymatini istalgan aniqlik darajasida belgilab bo‘lmasligini ko‘rsatadi; energiya δE ga o‘zgarganda, virtual zarra vakuumda qisqa vaqt davomida paydo bo‘lishi mumkin . Vakuum fluktuatsiyalari virtual zarralardan iborat bo‘lib, ular doimo zarra–antizarra juftligi shaklida hosil bo‘ladi. Virtual zarralarning haqiqatda yuzaga kelishi amalda quyidagi hodisalarda kuzatiladi: Kazimir effekti, atom sathlarining Lamb siljishi va boshqa kvant elektrodinamikasi effektlarida.