Farg‘ona tog‘ tizmasi

Farg‘ona tog‘ tizmasi
qirg‘. Barg‘ana tog‘ tizmasi
Xususiyatlari
Maydoni
  • 125 km²
Uzunligi225 km
Kengligi62 km
Eng baland nuqtasi
Eng baland cho‘qqisiUch-Seyit cho‘qqisi 
Mutlaq balandligi4692 m
Joylashuvi
41°00′15″ shim. k. 73°56′16″ sharq. u.HGЯO
Mamlakat
Кыргызстан
Красная точка
Farg‘ona tog‘ tizmasi

Farg‘ona tog‘ tizmasi — Tyanshan tog‘ tizimidagi tog‘ tizmasi. U janubi-sharqdan shimoli-g‘arbga 225 km cho‘zilib, Farg‘ona vodiysini Ichki Tyanshandan ajratib turadi. Janubi-sharqdagi eng baland qismida tizma Torugart va Alaykuus tizmalariga quyidagi dovon orqali tutashadi: So‘ok.

Tizma uzun va yotiq janubi-g‘arbiy yonbag‘irlari hamda tik shimoli-sharqiy yonbag‘irlari bilan assimetrik tuzilishga ega. Farg‘ona tizmasining tarmoqlariga quyidagi tizmalar kiradi: Babash-Ota, Suugan-Tosh, So‘ryun-Do‘bo‘ va boshqa bir qator tizmalar. Tizma yonbag‘irlarini quyidagi daryolarning daralari kesib o‘tadi: Qora-Qulja, Qora-Unkur, Qulun, Jazi, Ola-Buqa. Tizmaga tegishli yirik ko‘llar — Qulun, Qora-Suv.

Tizma yonbag‘irlarida alohida muhofaza qilinadigan quyidagi tabiiy hududlar tashkil etilgan: Qulunota davlat qo‘riqxonasi, Saymaluu-Tosh davlat milliy tabiat bog‘i, Qora-Sho‘ro milliy bog‘i va boshqalar. Yonbag‘irlar quyuq ignabargli va archali o‘rmonlar bilan qoplangan. Ulardan balandroqda tog‘ alp o‘tloqlari joylashgan. Farg‘ona tizmasining g‘arbiy yonbag‘rida, Arslonbob qishlog‘i yaqinida relikt yong‘oq o‘rmonlari o‘sadi. Bu respublikadagi to‘rtta yong‘oqzor massivdan biri va ularning eng kattasidir. Tog‘larning yuqori qismida 383 ta muzlik bor.