Diareya nima
Diareya - bu kuniga uch martadan ko'proq suvli axlatni chiqarish holati. Diareya - bu ichak harakatining chastotasi, miqdori va mustahkamligiga ta'sir qiluvchi ovqat hazm qilish buzilishi. Diareya o'tkir, odatda bir necha kun ichida yoki surunkali, to'rt haftadan ko'proq davom etishi mumkin. Diareyaning eng keng tarqalgan sabablari orasida virusli, bakterial yoki parazitar infeksiyalar, dori vositalarining nojo'ya ta'siri va ichak kasalliklari kiradi.
Nimalar diareyaga olib keladi?
Diareya qo'zg'atuvchilari ifloslangan ovqatni iste'mol qilish, iflos qo'llarni og'izga solish orqali yuqadi. Ich ketishiga olib keladigan mikroblar tabiatda odam va hayvonlarning najaslari bilan ifloslangan suvda yashaydi.
Diareya qanday alomatlar bilan birga keladi?
Diareyaning eng aniq belgisi suvli axlat bo'lsa-da, diareya bilan birga ba'zi boshqa topilmalar ham bo'lishi mumkin. Bular:
- Shoshilinch va doimiy hojatxonaga borish zarurati
- Katta hojatxonani ushlab turolmaslik
- Chanqoqlik
- Ko'ngil aynishi qusish
- Zaiflik
- Qorin bo'shlig'ida gaz borligiga shikoyat
- Qorin og'rig'i
- Qonli yoki shilimshiq axlat.
Bolalarda diareyaning nechta turi kuzatiladi?
Bolalarda diareyaning ikkita asosiy turi mavjud: o'tkir diareya va surunkali diareya. O'tkir diareya odatda infeksiya tufayli yuzaga keladigan va bir necha kun ichida o'tib ketadigan holat. O'tkir diareyada bolada tez-tez va suvli defekatsiya, qusish, isitma, tashnalik va zaiflik paydo bo'lishi mumkin. O'tkir diareyadagi eng muhim xavf bolaning suyuqlik va minerallarni yo'qotishidir.
Shu sababli, bolaga ko'p miqdorda suyuqlik berilishi va yo'qolgan minerallar almashtirilishi kerak. Surunkali diareya kamida to'rt hafta davom etadigan diareyani anglatadi. Surunkali diareyada bolada vazn yo'qotish, o'sishning kechikishi, to'yib ovqatlanmaslik va kamqonlik kabi muammolar paydo bo'lishi mumkin. Surunkali diareya odatda asosiy ichak kasalligi yoki buzilishidan kelib chiqadi. Shu sababli surunkali diareya bilan og'rigan bolalar shifokorga murojaat qilishlari va kerakli tekshiruvlardan o'tishlari kerak.
Diareya bilan og'rigan bolaga g'amxo'rlik qilish bo'yicha tavsiyalar
Diareya bilan og'rigan bolaga g'amxo'rlik qilishning eng muhim nuqtasi bolaning suyuqlik va minerallar yo'qotilishining oldini olish yoki uni qoplashdir. Shu maqsadda bolaga suv, mineral suv, suyultirilgan meva sharbati yoki og'iz orqali regidratsiya eritmasi kabi ko'p miqdorda suyuqlik berilishi kerak. Bolaning ovqatlanishiga ham e'tibor qaratish lozim. Bola sut va sut mahsulotlari, yog'li va achchiq ovqatlar, tolali ovqatlar, qizarib pishgan ovqatlar, tuzlangan bodringlar, tomat pastasi va shokolad kabi diareyani kuchaytiradigan ovqatlardan uzoq turishi kerak.

Buning o'rniga bolaga ichaklarni bo'shashtiruvchi oson hazm bo'ladigan ovqatlar, masalan, guruchli bo'tqa, kartoshka pyuresi, banan, maydalangan olma, qatiq, pishloq, qaynatilgan tovuq yoki baliq berilishi kerak. Ich ketishining sababiga qarab, shifokor antibiotiklar, antiparazitiklar yoki probiyotiklar kabi dori-darmonlarni ham buyurishi mumkin. Agar bolada isitma bo'lsa, antipiretik dorilar ham qo'llanilishi mumkin. Biroq, dori-darmonlarni qo'llash shifokor tavsiyasiga muvofiq amalga oshirilishi kerak.
Agar diareya og'ir bo'lsa yoki bolada suvsizlanish belgilari bo'lsa, kechiktirmasdan shifokorga murojaat qilish kerak. Agar bolada quyidagi alomatlardan biri yoki bir nechtasi bo'lsa, shoshilinch tibbiy yordamga murojaat qilish kerak:
- Og'izda quruqlik
- Chuqur ko'zlar
- Terining elastikligining pasayishi
- Siydik miqdorining kamayishi
- Haddan tashqari bezovtalik yoki uyquchanlik
- Qonli yoki shilimshiq axlat
- Yuqori isitma.
