Amazon kompaniyasi haqida

Amazon.com, Inc.
Изображение логотипа
Turi Ommaviy aksiyadorlik kompaniyasi
Fond birjasidagi listingi NASDAQ: AMZN
Tashkil etilgan sana 1994; 32 yil oldin (1994)
Asoschilari Jeff Bezos
Joylashuvi  AQSH: Sietl (shtat: Vashington)
Asosiy shaxslar Jeff Bezos (direktorlar kengashi raisi)
Endi Jessi (prezident va CEO)
Brayan Olsavski (moliya direktori)
Faoliyat sohasi chakana savdo (ISIC: 47)
xosting (ISIC: 6311)
Mahsulotlari Amazon.com
Amazon Kindle
Amazon S3
Amazon Studios
Amazon Web Services
Alexa Internet
IMDb
Shopbop
Whole Foods
Zappos va boshqalar
O‘z mablag‘lari ▲ $411,1 mlrd (2025)
Tushum ▲ $716,9 mlrd (2025)
Ilmiy-tadqiqot va tajriba-konstruktorlik ishlariga xarajatlar ▲ $108,5 mlrd (2025)
Operatsion foyda ▲ $79,98 mlrd (2025)
Sof foyda ▲ $77,67 mlrd (2025)
Aktivlar ▲ $818 mlrd (2025)
Bozor kapitallashuvi $2,31 trln (19.03.2026)
Xodimlar soni 1,576 mln (2025)
Auditor Ernst & Young LLP
Veb-sayt amazon.com
Логотип Викисклада Vikimedia omboridagi mediafayllar

Amazon (Amazon.com, Inc.) — AQSHda joylashgan kompaniya, dunyoda elektron tijorat platformalari hamda ommaviy bulutli hisoblash bozorlarida tushum va bozor kapitallashuvi bo‘yicha dunyodagi eng yirik kompaniyadir. Bosh qarorgohi Sietl shahrida joylashgan. Amazon AQSHning beshta yirik texnologiya kompaniyasi qatoriga kiradi. 2025-yil yakunlariga ko‘ra, dunyoda tushumi eng yuqori kompaniyaga aylandi.

Kompaniyaga Jeff Bezos 5-iyul 1994-yilda internet-do‘kon sifatida kitoblar savdosini yo‘lga qo‘yish uchun asos solgan. Keyinchalik esa faoliyat kengaytirilib, videolar, MP3, audiokitoblar (ham oqimli uzatish, ham yuklab olish orqali), dasturiy taʼminot, videoo‘yinlar, elektronika, kiyim-kechak, mebel, oziq-ovqat, o‘yinchoqlar va zargarlik buyumlari ham sotila boshlandi. Kompaniya, shuningdek, Amazon Publishing nashriyot bo‘linmasi va Amazon MGM Studios kinostudiyasiga egalik qiladi. U maishiy elektronika mahsulotlarini, jumladan elektron kitob o‘qish qurilmalari Kindle, Amazon Fire, Fire TV va aqlli karnay Echoni ham ishlab chiqaradi. Bundan tashqari, u quyidagi bulutli xizmat modellari bo‘yicha dunyodagi eng yirik provayderdir: IaaS va PaaS (Amazon Web Services). Ayrim mamlakatlar uchun alohida chakana savdo saytlarini yuritadi va mahsulotlarini boshqa mamlakatlarga xalqaro yetkazib beradi. Taxminan 200 million kishi Prime Video.

Tarixi

Amazon asoschisi Jeff Bezos

Amazon.com kompaniyasi 5-iyul 1994-yilda amerikalik tadbirkor Jeff Bezos tomonidan tashkil etilgan. Kompaniya dunyodagi eng sersuv daryo — Amazonka sharafiga nomlangan. Dastlab kompaniya internet orqali kitob sotgan. U bu bozordagi dastlabki kompaniyalardan biri bo‘lib, Bezos jiddiy raqobatchilar paydo bo‘lishidan avval bozorning imkon qadar katta ulushini egallashga intilgan. 1996-yil dekabriga kelib Amazon.com mijozlari soni 180 mingga, 1997-yil oktabrida esa 1 millionga yetgan. 1998-yil iyun oyida do‘kon musiqa disklarini, o‘sha yil noyabrida esa videomahsulotlarni sota boshladi. Shu yili Buyuk Britaniya va Germaniyadagi kitob savdosi saytlari sotib olindi. Amazon boshqa savdo saytlariga vositachilik xizmatlarini ham ko‘rsata boshladi va 1999-yilga kelib bunday mijozlar soni 350 mingga yetdi. 1999-yilda mahsulotlar qatoriga MP3 yozuvlari, dasturiy taʼminot, videoo‘yinlar, elektronika, kiyim-kechak, mebel, oziq-ovqat mahsulotlari va o‘yinchoqlar qo‘shildi. Bunday tez o‘sish uchun mablag‘ning bir qismi aksiyalarni birlamchi ommaviy joylashtirish orqali jalb qilingan. 15-may 1997-yilda NASDAQ birjasida o‘tkazilgan ushbu joylashtirish kompaniyaga 54 million dollar keltirdi.

2002-yilda Amazon Web Services sho‘ba kompaniyasi tashkil etildi. Dastlab u saytlarning ommabopligini kuzatish va internetdagi boshqa statistik maʼlumotlarni yig‘ish bilan shug‘ullandi, 2006-yildan esa o‘z serverlarida maʼlumotlarni saqlash va qayta ishlash xizmatlarini ham taklif qila boshladi. Bu xizmatlar tez ommalashdi: 2007-yilda kompaniya serverlarida 10 milliard, 2012-yilda esa 950 milliard fayl saqlangan. 2012-yil holatiga ko‘ra, internet trafigining taxminan 1 foizi Amazon serverlari orqali o‘tgan.

2006-yilda Shopbop kompaniyasi sotib olindi. 2009-yilda esa oyoq kiyim savdosi bilan shug‘ullanuvchi Zappos 847 million dollarga xarid qilindi.

2007-yilda kompaniya Kindle elektron kitob o‘qish qurilmalarini, 2011-yilda esa Kindle Fire planshetlarini ishlab chiqara boshladi. Shuningdek, 2011-yilda Amazon Publishing sho‘ba nashriyoti tashkil etildi.

2010-yilda Quidsi kompaniyasi (Diapers.com) 545 million dollarga sotib olindi.

18-oktabr 2011-yilda Amazon.com eng mashhur komiks nashriyotlaridan biri — DC Comics bilan hamkorlikni eʼlon qildi. Kelishuvga ko‘ra, Amazon eng ommabop komikslarning, jumladan «Supermen», «Betmen», «Yashil fonar», «Qum odam» va «Qo‘riqchilar»ning elektron nusxalariga eksklyuziv huquqlarni oladi. Yangi hamkorlik natijasida Amazonning asosiy raqobatchisi — Barnes & Noble ushbu komikslarning barcha elektron versiyalarini o‘z internet-do‘konidan olib tashlashga majbur bo‘ladi. Endilikda komikslarni faqat planshet Kindle Fire orqali xarid qilish mumkin bo‘ladi. Amazon uni bundan uch kun avval sotuvga chiqargan edi.

2011-yilda Amazon.com kompaniyasida 30 ming xodim ishlagan.

2012-yilda korporatsiya omborlarda tovarlarni avtomatik tashishga mo‘ljallangan robotlar ishlab chiqaruvchi Kiva Systems (hozirgi Amazon Robotics) kompaniyasini sotib oldi. Uoll-strit tahlilchilarining hisob-kitoblariga ko‘ra, ombor operatsiyalarini avtomatlashtirish uchun robotlarni joriy etish Amazonning buyurtmalarni tayyorlash xarajatlarini 40 foizga kamaytirishi mumkin.

2013-yil aprelidan striming multimedia bozoriga Amazon Studios sho‘ba kompaniyasi kirib keldi. U badiiy televizion filmlar va seriallar ishlab chiqarish bilan shug‘ullanadi.

9-oktabr 2014-yilda Manxettenda (Nyu-York) kompaniya tarixidagi birinchi jismoniy do‘konni ochish rejalari eʼlon qilindi. Ko‘p o‘tmay yana bir do‘kon ochilishi haqida xabar berildi — bu safar San-Fransiskoda.

2015-yilda Amazon bozor kapitallashuvi bo‘yicha Walmartdan o‘tib, AQSHning eng qimmat chakana savdo kompaniyasiga aylandi.

5-aprel 2016-yilda kompaniya tovarlarni saqlash va yetkazib berishda dirijabl hamda uchuvchisiz apparatlardan foydalanadigan tizim uchun patent talabnomasini ro‘yxatdan o‘tkazdi. 7-dekabr 2016-yilda Bezos kompaniya dron orqali ilk bor xaridorga tovar yetkazib berganini bildirdi.

2016-yil oxirida kompaniyada 180 ming xodim ishlagan.

2017-yilda Whole Foods Market supermarketlar tarmog‘i 14 milliard dollarga sotib olindi. 22-yanvar 2018-yilda kompaniya dunyodagi birinchi avtomatlashtirilgan supermarket — Amazon Go do‘konini ochdi. Bu do‘konda kassirlar yo‘q. Xarid qilish uchun ilovani yuklab olish, QR-kod yaratish, uni turniketdagi qurilmaga tutish, kerakli mahsulotlarni olib do‘kondan chiqish kifoya.

2018-yil II choragida Amazonning sof foydasi qariyb 13 baravar oshdi (2017-yilning mos davriga nisbatan) va birinchi marta 2 milliard dollardan ortdi. 4-sentabr 2018-yilda kompaniya kapitallashuvi 1 trillion dollardan oshdi. Shunday qilib, Amazon bu ko‘rsatkichga erishgan tarixdagi ikkinchi kompaniya bo‘ldi (birinchisi — Apple).

2019-yilda kompaniya mustaqil sotuvchilar uchun Fulfillment by Amazon Donations xayriya dasturini ishga tushirdi. Dastur doirasida sotilmagan yoki qaytarilgan tovarlar xayriya tashkilotlari orqali muhtojlarga topshiriladi.

2-fevral 2021-yilda Amazon kompaniya asoschisi Jeff Bezos bosh ijrochi direktorlikdan ketib, direktorlar kengashi raisi lavozimida qolishini eʼlon qildi. Milliarderning aytishicha, u kompaniyaning muhim loyihalarida qatnashishni davom ettiradi, biroq Bezos Earth Fund xayriya jamg‘armasi, The Washington Post gazetasi, Amazon Day 1 Fund jamg‘armasi va Blue Origin aerokosmik kompaniyasiga ko‘proq vaqt ajratmoqchi. Amazonning yangi rahbari avval Amazon Web Services’ga boshchilik qilgan Endi Jessi bo‘ladi.

2021-yil mayda Amazon press-relizda eng qadimgi kinostudiyalardan biri — Gollivuddagi Metro-Goldwyn-Mayer (MGM)ni 8,45 milliard dollarga sotib olishini maʼlum qildi. Studiya 4 mingdan ortiq film va 17 ming teleshouga, jumladan Jeyms Bond, Rokki va Xobbit haqidagi kinofranshizalarga egalik qiladi. Amazon MGM Amazon Studios faoliyatini to‘ldirishini taʼkidladi.

2021-yil dekabrda Italiyaning Raqobatni nazorat qilish boshqarmasi (AGCM) bozordagi ustun mavqeini suiisteʼmol qilgani uchun AQSH internet-riteyleri Amazonga 1,128 milliard yevro jarima soldi.

2022-yil mart oyida Amazon Rossiya Federatsiyasiga mahsulot yetkazib berishni Rossiyaning Ukrainaga bostirib kirishi sababli to‘xtatdi.

2022-yil noyabrda Amazonning bozor kapitallashuvi 1 trillion dollardan pastga tushgani maʼlum bo‘ldi — bu 2020-yil aprelidan buyon ilk marta kuzatildi. Kompaniyaning salbiy moliyaviy hisobotlari, shuningdek, 2022-yilning qolgan qismi uchun umidlarni oqlamagan prognozlar ortidan investorlar aksiyalarni ommaviy sotishga kirishdi. Yil boshidan beri kompaniya aksiyalari 42 foizga arzonlashdi.

Nashrning The New York Times 15-noyabr 2022-yilda eʼlon qilgan maʼlumotlariga ko‘ra, Amazon 10 ming xodimini qisqartirishni rejalashtirgan. Qisqartirish yangi qurilmalar ishlab chiqarish, chakana savdo va kadrlar bo‘limlaridagi xodimlarni qamrab oladi.

2022-yil yakunida kompaniya 2,7 milliard dollar sof zarar ko‘rdi (bir yil avval 33,4 milliard dollar foyda olgan). Bunga asosan elektromobil ishlab chiqaruvchiga kiritilgan investitsiyalarning qadrsizlanishi sabab bo‘lgan. Bu kompaniya — Rivian.

2024-yil yanvarda Moskva sudi Rossiya Federatsiyasida vakolatxona ochmagani uchun kompaniyaga aylanmadan hisoblanadigan 200 million rubldan ortiq jarima tayinladi.

2024-yil dekabrda Amazon AWS re:Invent konferensiyasida Nova yirik til modellari turkumini taqdim etdi. Unga 3 ta model kiradi: matn bilan ishlovchi Amazon Nova Micro, tasvir va videolar ham yarata oladigan Amazon Nova Lite hamda eng ilg‘or multimodal model — Amazon Nova Pro.

29-aprel 2025-yilda Amazon keng polosali internet tarqatadigan yo‘ldoshlar turkumini shakllantirish uchun dastlabki 27 ta sunʼiy yo‘ldoshni uchirdi. Ushbu tarmoq SpaceX kompaniyasining Starlink tizimi bilan raqobatlashadi. Amazon Kuiper loyihasi doirasida jami 3236 ta sunʼiy yo‘ldoshni Yerning past orbitasiga chiqarishni rejalashtirgan. Qiymati 10 milliard dollar bo‘lgan loyiha butun dunyo bo‘ylab isteʼmolchilar, korxonalar va hukumatlarni, jumladan Starlink mijozlarini keng polosali internet bilan taʼminlashga qaratilgan. Kompaniya mijozlarga xizmat ko‘rsatishni 2025-yil oxirida boshlashni ko‘zlamoqda.

Faoliyati

Amazon Global Resources (Amazon.com) kompaniyasining Tinch okeani tibbiyot markazi (PacMed) binosidagi sobiq bosh qarorgohi — Sietl
Madrid chekkasidagi San-Fernandoda joylashgan Amazon España Ispaniya logistika markazining ichki ko‘rinishi (2013)

Kompaniya faoliyati elektronika va media kontent ishlab chiqarish, boshqa ishlab chiqaruvchilarning tovarlari va kontentini qayta sotish, mustaqil sotuvchilarga savdo maydonchalari taqdim etish, xosting, bulutli hisoblash va maʼlumotlarni saqlash, tovarlarni yetkazib berish, reklama xizmatlari hamda pulli kontentga obuna bo‘lishni o‘z ichiga oladi. Savdo asosan internet orqali olib boriladi, ammo Shimoliy Amerikada jismoniy do‘konlar ham mavjud.

2022-yil holatiga ko‘ra, kompaniya bo‘linmalari:

  • Shimoliy Amerika — AQSH, Kanada va Meksikadagi internet-do‘konlar va jismoniy do‘konlar orqali savdo (shu mamlakatlardagi omborlardan eksport ham kiradi); tushum — 315,9 milliard dollar, operatsion zarar — 2,8 milliard dollar.
  • Xalqaro faoliyat — Shimoliy Amerikadan tashqaridagi omborlardan internet-do‘konlar orqali savdo; tushum — 118,0 milliard dollar, operatsion zarar — 7,7 milliard dollar.
  • Amazon Web Services — o‘z maʼlumotlar markazlari resurslarini tijorat, davlat va ilmiy-taʼlim tashkilotlariga taqdim etish; tushum — 80,1 milliard dollar, operatsion foyda — 22,8 milliard dollar.

2022-yildagi tushum mahsulot va xizmatlar toifalari bo‘yicha quyidagicha taqsimlangan:

  • internet-do‘konlar orqali savdo — 220,0 milliard,
  • jismoniy do‘konlar orqali savdo — 19,0 milliard,
  • mustaqil sotuvchilarga xizmatlar — 117,7 milliard,
  • obunalarni rasmiylashtirish — 35,2 milliard,
  • reklama xizmatlari — 37,7 milliard,
  • Amazon Web Services — 80,1 milliard.

Kompaniya tushumidagi ulushi bo‘yicha asosiy mamlakatlar AQSH (356,1 milliard), Germaniya (33,6 milliard), Buyuk Britaniya (30,1 milliard) va Yaponiya (24,4 milliard) bo‘lgan.

Dunyoning eng yirik ommaviy kompaniyalari ro‘yxati — Forbes Global 2000 reytingining 2025-yilgi nashrida kompaniya 5-o‘rinni egalladi.

Xalqaro kengayish

Amazon savdo maydonchasi faoliyat yuritadigan mamlakatlar

Kompaniyaning filiallari ham AQSHdan tashqarida, jumladan Avstraliya, Braziliya, Kanada, Buyuk Britaniya, Germaniya, Yaponiya, Fransiya, Italiya, Polsha, Ispaniya, Hindiston, Turkiya, BAA va Xitoy.

Mintaqa Mamlakat Domen nomi Ish boshlagan vaqt Izoh
Afrika Misr amazon.eg 2021-yil sentabr Ilgari Souq.com nomi bilan tanilgan
Amerika Braziliya amazon.com.br 2012-yil dekabr
Kanada amazon.ca 2002-yil iyun
Meksika amazon.com.mx 2013-yil avgust
AQSH amazon.com 1995-yil iyul
Osiyo Xitoy amazon.cn 2004-yil sentabr Ilgari Joyo.com nomi bilan tanilgan
Hindiston amazon.in 2013-yil iyun
Yaponiya amazon.co.jp 2000-yil noyabr
Saudiya Arabistoni amazon.sa 2020-yil iyun Ilgari Souq.com nomi bilan tanilgan
Singapur amazon.sg 2017-yil iyul
Turkiya amazon.com.tr 2018-yil sentabr
BAA amazon.ae 2019-yil may Ilgari Souq.com nomi bilan tanilgan
Yevropa Belgiya amazon.com.be 2022-yil oktabr
Fransiya amazon.fr 2000-yil avgust
Germaniya amazon.de 1998-yil oktabr
Italiya amazon.it 2010-yil noyabr
Niderlandiya amazon.nl 2014-yil noyabr Dastlab faqat kitoblar sotilgan

(shu jumladan elektron kitoblar), to‘liq faoliyat boshlanishi 2020-yil mart oyiga to‘g‘ri kelgan.

Polsha amazon.pl 2021-yil mart
Ispaniya amazon.es 2011-yil sentabr
Shvetsiya amazon.se 2020-yil oktabr
Buyuk Britaniya amazon.co.uk 1998-yil oktabr
Okeaniya Avstraliya amazon.com.au 2017-yil noyabr

Amazondagi mehnat sharoitlari

Amazon qattiq mehnat sharoitlari bilan tanilgan. Kompaniya ko‘rsatkichlar tizimi, xodimlar o‘rtasidagi raqobat va salbiy saralashdan foydalanadi. Bu xodimlarni «yo o‘z imkoniyatlari chegarasidan chiqishga, yo ishda holdan toyishga» majbur qiladi.

Kompaniya xodimlari, shuningdek, «Qora juma» kunida ortiqcha ishlash, mehnatga moslashtirilmagan omborlar va korporatsiya tomonidan xodimlar ustidan kuzatuv olib borilishi haqida xabar bergan.

Open Markets Institute tashkilotining Amazondagi mehnat sharoitlari haqidagi hisobotida kompaniya xodimlari doimiy rahbariyat nazorati ostida ekanligi, kamsitishga uchrashi va nomaʼlum sabablarga ko‘ra ishdan bo‘shatilish xavfi ostida ishlashi taʼkidlanadi. Jumladan, Amazon ish joylariga kuzatuv kameralarini o‘rnatishi, ishlab chiqarish meʼyorlarini bajarmagan xodimlarni muntazam ishdan bo‘shatishi va ish joyidagi ayrim jarohatlanish holatlarini hisobga olmasligi qayd etilgan.

Ombor xodimlari Staffordshir hududida 2018-yilda hojatxonaga borolmaganliklari va Amazonning avtomatik jarima tizimidan qo‘rqib, ish joyining o‘zida shishalarga siydik ajratishga majbur bo‘lishgani haqida xabar bergan. 2021-yilda kompaniya rahbariyati haydovchilar hojatxonaga borishga vaqt topa olmasligini tan oldi va muammoni hal etishga vaʼda berdi. Biroq kompaniya omborlarida ham shunday muammo mavjudligini rad etdi.

Amazon kasaba uyushmalariga qarshi siyosati bilan tanilgan. Masalan, kasaba uyushmasi tuzish bo‘yicha ovoz berish arafasida Bessemer shahridagi ombor xodimlari kompaniya rahbariyati ovoz berishga to‘sqinlik qilganini aytishgan. Jumladan, ombor maʼmuriyati hojatxonalarga kasaba uyushmalariga qarshi plakatlar ilgan, barcha uchun majburiy targ‘ibot mashg‘ulotlarini o‘tkazgan va korporativ ilovalar hamda telefonlar orqali kasaba uyushmalarini qoralovchi xabarlar yuborgan.

Kasaba uyushmasini tashkil etishga qaratilgan birinchi muvaffaqiyatli urinish JFK8 omborida, Nyu-York shahrida bo‘lib o‘tdi. Ovoz berish muvaffaqiyatli yakunlangach, Amazon rahbariyati natijalarga eʼtiroz bildirishga qaror qildi. Kompaniya kasaba uyushmasi faollari ovoz yig‘ish uchun xodimlarga marixuana tarqatgani va migrant ishchilarni imtiyozlaridan mahrum qilish bilan qo‘rqitganini daʼvo qildi.

Moliyaviy holati

Asosiy moliyaviy ko‘rsatkichlar (milliard AQSH dollari)
2010201120122013201420152016201720182019202020212022202320242025
Tushum34,2048,0861,0974,4588,99107,0136,0177,9232,9280,5386,1469,8514,0574,8638,0716,9
Operatsion foyda1,410,860,680,750,182,234,194,1112,4214,5422,9024,8812,2536,8568,5979,98
Sof foyda1,150,63-0,040,27-0,240,62,373,0310,0711,5921,3333,36-2,72230,4359,2577,67
Aktivlar18,825,2832,5640,1654,5164,7583,4131,3162,7225,3321,2420,5462,7527,9624,9818,0

Egalari va rahbariyati

  • Jeffri Bezos — 1994-yildan buyon asoschi, eng yirik aksiyador va direktorlar kengashi raisi; 1996–2021-yillarda kompaniyaning bosh ijrochi direktori (CEO) ham bo‘lgan. Bezosning kompaniyadagi ulushi taxminan 10 foizni tashkil etadi. Bu 2022-yil holatiga ko‘ra uni dunyodagi ikkinchi eng badavlat insonga aylantirgan.
  • Endryu R. Jessi — 2021-yil iyulidan buyon prezident va bosh ijrochi direktor (CEO), ilgari Amazon Web Services rahbari bo‘lgan.

Institutsional investorlarga 2023-yil boshida aksiyalarning 58 foizi tegishli bo‘lgan. Ularning eng yiriklari: The Vanguard Group (6,9 %), BlackRock (5,7 %), State Street Global Advisors (3,2 %), FMR Co., Inc. (2,9 %), T. Rowe Price Associates, Inc. (2,8 %), Geode Capital Management (1,5 %), Morgan Stanley (1,2 %), Capital Research Global Investors (1,0 %).

Faktlar

  • Kompaniyaning Sherts ( Texas shtati) shahridagi «taqsimlash markazi» 117 450 m² va 12-o‘rinni egallaydi — yer maydoni bo‘yicha dunyodagi eng yirik bino va inshootlar ro‘yxatida.
  • . 2015–2016-yillarda Amazon «Telba itlar» nomli serialning AQSH talqinini moliyalashtirdi. Unda loyihaning Britaniya talqinidagi ayrim aktyorlar ham ishtirok etdi.
  • 6-iyul 2020-yilda kompaniyaning bir dona aksiyasi birinchi marta 3 ming AQSH dollaridan oshdi. 1997-yilda birjaga joylashtirilganda aksiya narxi 28 AQSH dollari bo‘lgan.
  • 8-iyul 2020-yilda Amazon kapitallashuvi 1,5 trillion dollardan oshgan. O‘shanda Amazon fond bozoridagi qiymati bo‘yicha Apple (1,64 trillion dollar) va Microsoft (1,6 trillion dollar)dan keyin uchinchi o‘rinni egallagan.
  • 1-fevral 2024-yilda Rossiya sudi Rossiya Federatsiyasida noqonuniy deb topilgan kontentni olib tashlamagani uchun Amazonga 2 million rubl jarima soldi.

Adabiyotlar

Havolalar