| Yunon alifbosidagi pi harfi | ||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Ππϖ | ||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Xususiyatlari | ||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Nomi |
Π: yunon alifbosining bosh pi harfi π: yunon alifbosining kichik pi harfi ϖ: yunoncha pi belgisi |
|||||||||||||||||||||||||||||||||
| Yunikod |
Π: U+03A0 π: U+03C0 ϖ: U+03D6 |
|||||||||||||||||||||||||||||||||
| HTML kodi |
Π: Π yoki Ππ: π yoki πϖ: ϖ yoki ϖ |
|||||||||||||||||||||||||||||||||
| UTF-16 |
Π: 0x3A0 π: 0x3C0 ϖ: 0x3D6 |
|||||||||||||||||||||||||||||||||
| URL kodi |
Π: %CE%A0 π: %CF%80 ϖ: %CF%96 |
|||||||||||||||||||||||||||||||||
| Mnemonik belgi |
Π: Ππ: πϖ: ϖ |
|||||||||||||||||||||||||||||||||
Π, π (nomi: pi, yun. πι, qad. yun. πῖ) — 16-o‘rinda turuvchi yunon alifbosi harfi. Yunoncha harflar yordamida son yozish tizimida uning son qiymati 80 ga teng. Uning kelib chiqish manbai — finikiy harfi 𐤐 — pe. Pi harfidan quyidagi harflar kelib chiqqan: lotincha P va kirillcha П. Yunon tilida pi harfi quyidagi tovushni ifodalaydi: [p].
Belgilar va qo‘llanilishi
Bosh Π harfi quyidagilarni bildiradi:
- Ko‘paytma — ko‘paytuvchilar ko‘paytmasi matematikada (xuddi sigma harfi bildiradigan yig‘indi kabi).
- Potensial energiya.
- Shuningdek, Π teoremasi ham o‘lchamlar tahlilida qo‘llanadi.
Kichik π harfi quyidagilarni bildiradi:
- Matematik doimiy π ≈ 3.14159… — aylana uzunligining uning diametriga nisbati, bu Yevklid geometriyasida aniqlanadi. Qadimgi Yunonistonda u ba’zan perimetrni ham bildirgan (qadimgi yunoncha περίμετρον).
- Funksiya — berilgan sondan oshmaydigan tub sonlar soni; bu yerda chegara .
- O‘tish ehtimollari matritsasi Markov jarayonlarida (uzluksiz vaqtli).
- Osmotik bosim kimyoda.
- Elementar zarracha pi-mezon yoki pion.
- Bog‘lanish turlaridan biri — kovalent kimyoviy bog‘lanish.
- Ko‘rsatkich sifatida inflyatsiya darajasi (makroiqtisodiyotda)
- Foyda (mikroiqtisodiyotda).
- Parallaks (astronomiyada).
- Bosimning oshish darajasi aviatsiya va energetika sohasidagi gaz turbinali dvigatellarni hisoblashda